Opodatkowanie dywidendy

Odpowiedź:

Artykuł 17 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych wskazuje dochody wolne od podatku, w tym w punkcie 4 stanowi o dochodach podatników, z zastrzeżeniem ust. 1c, których celem statutowym jest działalność naukowa, naukowo-techniczna, oświatowa, w tym również polegająca na kształceniu studentów, kulturalna, w zakresie kultury fizycznej i sportu, ochrony środowiska, wspierania inicjatyw społecznych na rzecz budowy dróg i sieci telekomunikacyjnej na wsi oraz zaopatrzenia wsi w wodę, dobroczynności, ochrony zdrowia i pomocy społecznej, rehabilitacji zawodowej i społecznej inwalidów oraz kultu religijnego - w części przeznaczonej na te cele.

Jak stanowi art. 26 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, m.in. osoby prawne, które dokonują wypłat należności z tytułów wymienionych m.in. w art. 22 ust. 1 (z dywidend oraz innych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych mających siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej), są obowiązane, jako płatnicy, pobierać, z zastrzeżeniem ust. 2, w dniu dokonania wypłaty, zryczałtowany podatek dochodowy od tych wypłat.

Jednakże na mocy art. 26 ust. 1a ustawy zryczałtowanego podatku dochodowego, o którym mowa w ust. 1, nie pobiera się, jeżeli podatnicy, wymienieni w art. 17 ust. 1, korzystający ze zwolnienia w związku z przeznaczeniem dochodów na cele statutowe lub inne cele określone w tym przepisie, złożą płatnikowi najpóźniej w dniu dokonania wypłaty należności oświadczenie, że przeznaczą dochody z dywidend oraz z innych przychodów z tytułu udziałów w zyskach osób prawnych - na cele wymienione w tym przepisie.

Konsekwencją cywilnoprawną dla spółki, która nie wypłaciła dywidendy w terminie może być konieczność zapłaty wspólnikom odsetek ustawowych. Na gruncie podatkowym organy podatkowe na ogół nie mają wątpliwości, że spółka spóźniając się z wypłatą dywidendy, uzyskuje nieodpłatne świadczenie (w opinii niektórych nie zmienia tego nawet wypłata udziałowcowi odsetek za zwłokę). Takie stanowisko organów podatkowych - kwestionowane w literaturze podatkowej - znalazło potwierdzenie w wielu wyrokach sądów administracyjnych. Przychodem spółki z nieodpłatnych świadczeń jest wysokość odsetek, jakie musiałaby zapłacić w warunkach rynkowych za pozyskanie kapitału odpowiadającego kwocie niewypłaconych dywidend, do czasu ich wypłat (por. Urząd Skarbowy w Bytomiu w piśmie z 18 sierpnia 2005 r., sygn. IIPD/4236/05). Taki pogląd wyraził Sąd Najwyższy w wyroku z 13 czerwca 2002 r. (sygn. III RN 106/01) i NSA w uchwale 7 sędziów z 18 listopada 2002 r. (sygn. FPS 9/02).