Kiedy możesz ubiegać się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz adwokata z urzędu?

Jakie są uprawnienia strony zwolnionej od kosztów sądowych w całości lub w części?

Strona, która uzyskała zwolnienie od kosztów sądowych lub jest od nich zwolniona z mocy ustawy:

• nie wnosi opłat sądowych (tzn. wpisu od wniesienia pozwu, czy opłat kancelaryjnych pobieranych od różnego rodzaju dokumentów takich jak odpisy, zaświadczenia) ani też nie ponosi wydatków związanych z postępowaniem, które za nią wykłada Skarb Państwa (jeśli została zwolniona od kosztów częściowo, to nie ponosi bądź ułamkowej części kosztów sądowych, bądź określonej ich sumy, bądź też niektórych tylko opłat sądowych lub wydatków)
• może zgłosić wniosek o ustanowienie dla niej adwokata . Sąd zaś uwzględni ten wniosek, jeżeli uzna udział adwokata w sprawie za potrzebny. Procedura zgłaszania tego wniosku wygląda analogicznie jak przy składaniu wniosku o przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych. Z reguły oba wnioski składane są łącznie.

Jednakże zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata nie zwalnia strony od obowiązku zwrotu kosztów przeciwnikowi, gdy sąd zgodnie z ogólnymi zasadami nałoży ten obowiązek na stronę korzystającą ze zwolnienia. Ma to miejsce przede wszystkim w sytuacji gdy strona zwolniona od kosztów jest stroną przegrywającą sprawę. Obowiązana jest ona wówczas na żądanie przeciwnika zwrócić koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.

Kto z mocy ustawy zwolniony jest od ponoszenia kosztów sądowych?