Wniosek o stwierdzenie zasiedzenia spadku

Odpowiedź:

Sytuacja opisana w stanie faktycznym nie jest jednoznaczna i właściwie nie można w jej przypadku udzielić jednoznacznej odpowiedzi. Nie ma przepisu, który rozwiązywałby taką sytuację wprost, należy zatem podać za doktryną prawa cywilnego (Jacek Gudowski, Komentarz do kodeksu postępowania cywilnego. Część pierwsza. Postępowanie rozpoznawcze), iż z chwilą wszczęcia postępowania o dział spadku stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości stanowiącej przedmiot spadku przez współspadkobiercę może nastąpić tylko w tym postępowaniu (uchwała całej Izby Cywilnej SN z 15 grudnia 1969 r., III CZP 12/69, OSNCP 1970, nr 3, poz. 99). 

Wynika z powyższego, iż taka sytuacja jest właściwie korzystna z Państwa punktu widzenia. Ponieważ w jednym postępowaniu zostanie rozstrzygnięta także kwestia zasiedzenia.

Naszym zdaniem zatem możliwe jest dokonanie stwierdzenia zasiedzenia w postępowaniu o dział spadku tym bardziej, iż we wniosku o dział spadku, gdy w skład spadku wchodzi nieruchomość lub udział własność nieruchomości można wykazywać każdego rodzaju dowodami. Są to zazwyczaj odpisy z ksiąg wieczystych (zbiorów dokumentów), orzeczenia sądowe lub administracyjne, odpisy umów notarialnych przenoszących własność, wyciągi z tabel likwidacyjnych, wyrysy i wypisy z ewidencji gruntów i budynków oraz operaty ewidencyjne, a także prawo własności nieruchomości może być wykazywane za pomocą innych środków dowodowych, źródeł osobowych nie wyłączając. Poza tym za takim rozwiązaniem przemawia Postanowienie Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z dnia 28 kwietnia 1999 r. I CKU 105/98, w uzasadnieniu którego czytamy: „nie chodzi o to, czy spadkobiercy, a wśród nich uczestniczka Elżbieta B., wówczas małoletnia, objęli w faktyczne władztwo nieruchomość znajdującą się w posiadaniu spadkodawcy, a więc czy kontynuowali jego posiadanie, lecz o to, czy skutki prawne, jakie wynikały z faktu posiadania rzeczy przez spadkodawcę (np. w zakresie zasiedzenia), przeszły z mocy prawa, z chwilą otwarcia spadku, na spadkobierców, choćby nie objęli oni jeszcze rzeczy w faktyczne władanie”.

Podsumowując sąd powinien rozstrzygnąć te kwestie w jednym postępowaniu.