Pytanie: Prawie 40 lat temu - moja mama będącą w tym czasie w związku małżeńskim otrzymała od swego ojca pieniądze na zakup działki i budowę domu z zastrzeżeniem, że ta darowizna jest tylko dla niej. Mama kupiła działkę akt notarialny mówi, że działka jest jej wyłączną własnością bo zakupiła ją z osobistych środków. Na działce powstał dom. Wszystkie decyzje, odbiory i pozwolenia zostały wypisywane wyłącznie na mamę jako jedynego właściciela, ale w domu mieszkaliśmy wszyscy (mama, tata, brat i ja). Została założona księga wieczysta na tą nieruchomość, gdzie wyraźnie jest napisane, że jedynym właścicielem jest moja mama, wymieniona z imienia i nazwiska. Nikt nie wniósł w ustawowym terminie żadnych pretensji, głównie chodzi o mojego tatę, który był bardzo zadowolony, że jedyną właścicielką jest mama (bo nie bardzo lubił się z jej tatą ). Ojciec nie żyje już 10 lat - a teraz mama chce sprzedać dom. Kolejny notariusz odmówił podpisania umowy ponieważ jak twierdzą powinna być to współwłasność i należałoby przeprowadzić postępowanie spadkowe (wszyscy widzieli akt notarialny i wypis z księgi wieczystej). Nic z tego nie rozumiem. Zawsze myślałam, że to co widnieje w księdze wieczystej jest to ważne w 100%. Jak mama może przeprowadzać postępowanie spadkowe po ojcu, który nigdzie nie figuruje, a może zapis własności w księdze wieczystej na jedno ze współmałżonków z góry zakłada, że właścicieli jest dwóch mąż i żona?
Odpowiedź:
Zgodnie z prawem o notariacie notariusz odmówi dokonania czynności notarialnej sprzecznej z prawem. Osobę, której odmówiono dokonania czynności notarialnej, należy pouczyć o prawie i trybie zaskarżenia odmowy, a na jej pisemne żądanie doręczyć w terminie tygodnia uzasadnienie odmowy. Na odmowę dokonania czynności notarialnej osoba zainteresowana (mama) może wnieść, w terminie tygodnia, zażalenie do sądu wojewódzkiego (okręgowego) właściwego ze względu na siedzibę kancelarii notarialnej. Zażalenie wnosi się za pośrednictwem notariusza, który jest obowiązany ustosunkować się do zażalenia w terminie tygodnia i wraz z zażaleniem przedstawić swoje stanowisko sądowi. Sąd rozpoznaje zażalenie na rozprawie, stosując przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. Notariusz może, jeżeli uzna zażalenie za słuszne, dokonać czynności notarialnej; w tym przypadku nie nadaje zażaleniu dalszego biegu.
Wątpliwości notariusza co do zgodności z prawem aktu notarialnego być może wynikają z faktu, że mama przedstawia akt notarialny nabycia nieruchomości za jej osobiste środki. Otóż notariusz nie ma pewności, czy nieruchomość została zakupiona z mamy majątku osobistego. Notariusz tego nie bada. Jeśli zachodzą wątpliwości, odmawia podpisania aktu notarialnego. Przedstawienie tylko wypisu z KW byłoby wystarczające. Wskazać należy, że wątpliwości notariusza sprowadzają się do faktu, że jego zdaniem właścicielem nieruchomości mógł być mąż. W takim stanie rzeczy skoro ojciec zmarł, spadkobiercami po nim są dzieci i żona. Zatem w takim układzie mama nie mogłaby sama dysponować majątkiem w postaci nieruchomości.
W razie kolejnej odmowy po przedstawieniu wypisu z KW (bez aktu notarialnego), należy wnieść zażalenie do sądu okręgowego (za pośrednictwem notariusza) na odmowę sporządzenia aktu notarialnego. Można również zażądać uzasadnienia odmowy sporządzenia aktu.

Jak w postępowaniu działowym sąd ustala udziały w majątku wspólnym i jak rozliczane są wydatki i nakłady małżonków?Sądowe ustalenie udziałów w majątku wspólnym Ogólna zasada, wyrażona w Kodeksie rodzinnym stanowi, (...)
Co to jest wspólność ustawowa i kiedy powstaje?Z punktu widzenia prawa zawarcie małżeństwa skutkuje nie tylko zmianą stanu (...)
Jesteśmy prawnikami specjalizującymi się w różnych dziedzinach prawa. Nasz Zespół tworzą aktywni zawodowo profesjonaliści, posiadający wieloletnie doświadczenie w udzielaniu pomocy prawnej szerokiemu gronu Klientów.
Newsletter
Nowe opłaty sądowe. Co będzie droższe?Więcej zapłacisz za nabycie spadku czy kserowanie dokumentów znajdujących (...) »
W jaki sposób można dokonać podziału majątku wspólnego byłych małżonków? ...
Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), dalsze rozpowszechnianie artykułów i porad prawnych publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.