Nakaz inspektora nadzoru budowlanego

Pytanie klienta:

""Inspektor budowlany wydal nakaz naprawy dachu nieruchomości celem polepszenia estetyki, czyli przełożenia dachówki, odbudowy komina. Dom ma wielu współwłaścicieli, jeden z 1/3 udziałów chce wykonać ten nakaz a nie ma możliwości porozumienia się w tej sprawie z pozostałymi współwłaścicielami. Jaka moc prawna ma nakaz inspektora budowlanego?""

Odpowiedź prawnika:

Zakładamy, że przedmiotowy nakaz został wydany w oparciu o art. 66 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego, na mocy którego w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości określając jednocześnie termin wykonania tego obowiązku.

W związku z powyższym pytanie o „moc prawną” rozstrzygnięcia inspektora budowlanego jest pytaniem o istotę decyzji administracyjnej, w jakiej to formie przedmiotowy nakaz jest wydawany. Generalnie można stwierdzić, że decyzja jest podstawową formą załatwiania spraw administracyjnych. Sprawa może być uznana za załatwioną tylko w razie wydania decyzji. Istotą decyzji jest rozstrzygnięcie sprawy co do istoty w całości lub w części (art. 104 par. 2 Kodeksu postępowania administracyjnego). Decyzja to akt administracyjny wydawany na podstawie przepisów prawa powszechnie obowiązującego, jednostronnie rozstrzygający konkretną sprawę, skierowany do indywidualnie oznaczonego adresata niezwiązanego z organem administracji ani węzłem podległości organizacyjnej, ani służbowej.

W tym stanie rzeczy należy zidentyfikować przedmiot takiej decyzji. Próbę zdefiniowania abstrakcyjnej przesłanki „oszpecania otoczenia” podjął Naczelny Sąd Administracyjny, który stwierdził, że odnosi się ona do „skrajnych zaniedbań w estetyce obiektu przy uwzględnieniu otoczenia” - wyrok NSA z 19 listopada 2003 r., SA/Sz 2255/2001 (niepubl.). W innym orzeczeniu Sąd stwierdził, że „przez należyty stan estetyczny obiektu budowlanego należy rozumieć utrzymanie w dobrym stanie elewacji i wyglądu obiektu oraz innych jego elementów, jak też zapewnienie harmonii pomiędzy wyglądem obiektu a otoczeniem naturalnym i stworzonym przez człowieka” - wyrok NSA z 5 czerwca 2002 r., SA/Rz 77/2002 (niepubl.). Prawodawca nie wyjaśnił w ustawie pojęcia „nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości” ani też nie wskazał przykładowo czynności, które się nim mieszczą. Nakaz usunięcia nieprawidłowości powinien być wyraźny i nie budzić wątpliwości, co słusznie podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny, stwierdzając, że „nakaz z art. 66 Prawa budowlanego musi być stanowczy, skonkretyzowany i bezwarunkowy. Nie jest więc dopuszczalne uzależnianie jego wykonania od uzgodnień z innymi organami” - wyrok NSA z 24 stycznia 2003 r., II SA/Ka 1147/2001 (niepubl.).

Adresatem decyzji niewątpliwie powinien być każdy podmiot, w zakresie obowiązków którego jest doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem, w szczególności zaś właściciel - tak też słusznie orzekł Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 7 lutego 1985 r., SA/Gd 1221/84 (niepubl.). W przypadku współwłasności (bez względu na jej rodzaj) adresatami decyzji są wszyscy współwłaściciele (por. wyrok NSA z 16 stycznia 2002 r., II SA/Kr 1991/98 (niepubl.).

Zgodnie z art. 92 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego, kto nie stosuje się do wydanych, na podstawie ustawy, decyzji właściwych organów podlega karze aresztu albo ograniczenia wolności albo grzywny.

Michał Włodarczyk - Radca Prawny

Zajmuje się sprawami osób fizycznych jak również przedsiębiorców. Posiada rozległe doświadczenie w poradnictwie w sprawach życiowych osób fizycznych jak również profesjonalnych problemów prawnych przedsiębiorców. Bazując na swoim doświadczeniu skutecznie doradza w sprawach osób fizycznych jak i przedsiębiorców zawsze dbając o praktyczną stronę problemów prawnych z jakimi zwracają się do niego jego klienci.