Definicja sądu pierwszej i drugiej instancji

Pytanie:

Co oznacza stwierdzenie \"sąd pierwszej instancji\" a co \"sąd drugiej instancji\"? Czy ma to jakiś związek z sądem rejonowym i okręgowym?

Masz inne pytanie do prawnika?

5.7.2010

Zespółe-prawnik.pl

Zespół
e-prawnik.pl

Odpowiedź prawnika: Definicja sądu pierwszej i drugiej instancji

Są to pojęcia wprowadzone przez ustawodawcę. Oczywiście w odniesieniu do tych pojęć prawnych istnieją odpowiedniki zarówno innych pojęć prawnych jak i odpowiedniki występujące i używane w języku potocznym. Zamiast sąd pierwszej instancji może być w języku potocznym używane pojęcie sąd niższego rzędu. Jest ono jednak nieprecyzyjne, gdyż zgodnie z polskimi procedurami zarówno karną jak i cywilną sąd niższego rzędu to nie jest ten sam sąd. Przykład: Sądem niższego rzędu w stosunku do sądu Okręgowego jest Sąd Rejonowy. Natomiast w stosunku do sądu apelacyjnego sądem niższego rzędu jest Sąd Okręgowy. Zatem używanie tego pojęcia jest mylące. Również nieuzasadnione jest używanie pojęcia organ, sąd niższego stopnia.

Porady prawne

Pojęcia sąd I czy II instancji są nierozłącznie związane z właściwością rzeczową sądów. Sądem pierwszej instancji jest sąd właściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy jako sąd pierwszoinstancyjny. Może tym sądem być sąd okręgowy jak również i rejonowy. Przykład: Popełnienie przestępstwa rozboju spowoduje, że akt oskarżenia co do zasady trafi do sądu rejonowego jako sądu pierwszoinstancyjnego. Jednakże jeśli rozbój został popełniony z użyciem narzędzia niebezpiecznego, np. noża wtedy zgodnie z procedurą karną właściwym sadem jest sąd okręgowy jako sąd pierwszoinstancyjny.

Natomiast sądem drugoinstancyjym będzie sąd, do którego wnosi się np. apelację. W pierwszym przypadku będzie to sąd okręgowy, a w przypadku, gdy w pierwszej instancji sprawę rozpoznawał sąd okręgowy - wtedy sądem drugiej instancji będzie sąd apelacyjny.  W Polsce mamy co do zasady sądy rejonowe, okręgowe i apelacyjne. Są to tzw. sądy powszechne. Oczywiście występuje też pion sądów grodzkich jako wydziały sądów rejonowych oraz Sąd Najwyższy. Właściwość rzeczowa spraw rozpoznawanych przez te sądy określa je jako pierwszej czy drugiej instancji.

Porady prawne

Potrzebujesz porady prawnej?

Przesłanki i tryb wniesienia apelacji w postępowaniu cywilnym (stan prawny obowiązujący do 6 lutego 2005 r.)

Przesłanki i tryb wniesienia apelacji w postępowaniu cywilnym (stan prawny obowiązujący do 6 lutego 2005 r.)

  Kiedy apelacja przysługuje? Apelacja przysługuje od wyroku sądu pierwszej instancji oraz od postanowień, które orzekają co do istoty sprawy. Od wyroku sądu pierwszej instancji przysługuje apelacja do sądu drugiej instancji. Apelację od wyroku sądu rejonowego rozpoznaje sąd okręgowy, (...)

Jak złożyć apelację od wyroku sądu cywilnego?

Jak złożyć apelację od wyroku sądu cywilnego?

Apelacja jest podstawowym środkiem odwoławczym. Służy oczywiście do zaskarżania orzeczeń sądów I instancji, konkretnie zaskarżaniu merytorycznemu, czyli korzystamy z niej w sytuacji, gdy nie zgadzamy się z rozstrzygnięciem sądu I instancji. W wyniku postępowania apelacyjnego nie dochodzi (...)

Zażalenie - Kiedy przysługuje zażalenie na postanowienie? Jak powinno wyglądać?

Zażalenie - Kiedy przysługuje zażalenie na postanowienie? Jak powinno wyglądać?

Zażalenie w postępowaniu cywilnym jest zwykłym środkiem odwoławczym, który prowadzi do zmiany lub uchylenia postanowienia sądu albo zarządzenia przewodniczącego wydanego w pierwszej instancji. Zażalenie jest tzw. środkiem względnie dewolutywnym - oznacza to, że w zasadzie rozpatrywać (...)

Który sąd osądzi przestępcę?

Który sąd osądzi przestępcę?

  Rozdział 1 działu II Kodeksu postępowania karnego (dalej: k.p.k.) określa właściwość i skład sądu karnego. W których sprawach orzeka sąd rejonowy? Właściwość sądów jest wyznaczana przez przedmiot orzekania, a nie przez ilość wysiłku organizacyjnego czy intelektualnego, (...)

Odwołanie od decyzji - Jak napisać i w jakim terminie?

Odwołanie od decyzji - Jak napisać i w jakim terminie?

  Kiedy strona może wnieść odwołanie od decyzji? Odwołanie jest środkiem zaskarżenia przysługującym stronie na decyzję wydaną w pierwszej instancji przez organ administracji publicznej, a także inny organ lub podmiot, który na mocy prawa lub na podstawie porozumienia rozstrzyga (...)

Czy i w jakim zakresie sąd drugiej instancji jest związany zarzutami podniesionymi w apelacji?

Czy i w jakim zakresie sąd drugiej instancji jest związany zarzutami podniesionymi w apelacji?

Sąd Najwyższy na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 31 stycznia 2008 r., przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Jana Szewczyka, po rozstrzygnięciu zagadnienia prawnego przedstawionego przez Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego we wniosku z dnia 29 marca 2007 r. "Czy i w jakim (...)

Tryb i warunki wnoszenia kasacji w postępowaniu cywilnym (stan prawny obowiązujący do 6 lutego 2005 r.)

Tryb i warunki wnoszenia kasacji w postępowaniu cywilnym (stan prawny obowiązujący do 6 lutego 2005 r.)

    Kiedy przysługuje kasacja? Kasacja przysługuje w postępowaniu procesowym od wydanych w drugiej instancji: wyroków (częściowych, wstępnych, uzupełniających, łącznych), postanowień o odrzuceniu pozwu, postanowień o umorzeniu postępowania kończących postępowanie (...)

Nowi sędziowie Sądu Najwyższego powołani

Nowi sędziowie Sądu Najwyższego powołani

Prezydent powołał nowych sędziów Sądu Najwyższego Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Andrzej Duda wręczył 10 października 2018 r. w Pałacu Prezydenckim akty powołania do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego Sądu Najwyższego. Do Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych (...)

Szybkie i sprawniej działające sądy

Szybkie i sprawniej działające sądy

Przygotowane w Ministerstwie Sprawiedliwości zmiany procesu cywilnego weszły w życie 7 listopada br. Dzięki gruntownej reformie Kodeksu postępowania cywilnego znacznie uproszczone i przyspieszone zostały postępowania przed sądem. Nowe regulacje zapewnią Polakom szybkie i skuteczne dochodzenie (...)

Kiedy apelacja jest zasadna? - Podstawy apelacji

Kiedy apelacja jest zasadna? - Podstawy apelacji

W procesie cywilnym po wydaniu wyroku przez sąd I instancji każda ze stron ma prawo odwołać się od tego wyroku wnosząc apelację. W obecnym stanie prawnym w procesie cywilnym obowiązuje system apelacji pełnej, pozwalającej sądowi drugiej instancji nie tylko na kontrolę prawidłowości postępowania (...)

Skład sądu pracy

Skład sądu pracy

Sąd Najwyższy ustalił, w jakim składzie należy rozpoznawać w pierwszej instancji sprawę o odszkodowanie „uzupełniające” przysługujące pracownikowi z tytułu wadliwego rozwiązania stosunku pracy przez pracodawcę. ##baner## Uchwała Sądu Najwyższego  W (...)

Dopuszczalność zgłoszenia zarzutu przedawnienia w apelacji

Dopuszczalność zgłoszenia zarzutu przedawnienia w apelacji

 Stan faktyczny:W 2003 r. zamówiłem u stolarza dębowe meble do kuchni i jadalni. Zapłata miała nastąpić w ciągu 20 dni od dostarczenia wszystkich gotowych mebli, co nastąpiło na przełomie listopada i grudnia 2003 r. Niestety mieliśmy z żoną wtedy pewne problemy finansowe i nie (...)

Reforma procesu karnego

Reforma procesu karnego

Nowelizacja przepisów ma usprawnić i przyspieszyć postępowanie w sprawach karnych, przeciwdziałać obstrukcji procesowej stron, dostosować regulacje procesowe do wyzwań wynikających z rozwoju technologicznego.  Jakie zmiany w procesie karnym przewidziano? Przygotowana przez Ministerstwo (...)

Opłaty za czynności adwokackie i radców prawnych

Opłaty za czynności adwokackie i radców prawnych

  Prawo określa jedynie minimalne stawki opłat za czynności adwokackie i czynności radców prawnych przed organami wymiaru sprawiedliwości, stanowiące podstawę do zasądzania przez sądy kosztów zastępstwa prawnego. Przy ustalaniu w umowie opłaty bierze się pod uwagę rodzaj (...)

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia

Ustawa z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy prawo o ustroju sądów powszechnych wprowadziła m.in. nową procedurę: o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnych wyroków. Na mocy tej nowelizacji zmiany w procedurze rozstrzygania sporów (...)

Postępowanie apelacyjne i kasacyjne, czyli zaskarżenie niekorzystnego rozstrzygnięcia w sprawie podziału majątku wspólnego (byłych) małżonków

Postępowanie apelacyjne i kasacyjne, czyli zaskarżenie niekorzystnego rozstrzygnięcia w sprawie podziału majątku wspólnego (byłych) małżonków

  Jak wnieść apelację? Sąd w postępowaniu o podział majątku nie wydaje wyroku, lecz postanowienie, jednak jest to postanowienie merytoryczne, rozstrzygające sprawę co do istoty i różni się od "zwykłych" postanowień, wydawanych w kwestiach formalnych. Postanowienie takie można (...)

Mienie PKP

Mienie PKP

Uchwała NSA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie 7 sędziów 26 lutego 2018 r. podjął następującą uchwałę (sygn. I OPS 5/17): "Pozostawanie nieruchomości we władaniu przedsiębiorstwa PKP bez udokumentowanego prawa w sposób określony w art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia (...)

Zarządzenia tymczasowe i postanowienia sądu - stan prawny aktualny do dnia 30 wrzesnia 2003 r.

Zarządzenia tymczasowe i postanowienia sądu - stan prawny aktualny do dnia 30 wrzesnia 2003 r.

  W momencie, gdy złożony został wniosek o ogłoszenie upadłości i odpowiada warunkom, jakie nakłada na niego prawo upadłościowe, sąd jest zobowiązany do rozstrzygnięcia tego wniosku. Rozstrzygnięcia dokonuje się w postępowaniu, a sąd jest związany miesięcznym terminem instrukcyjnym (...)

Zmiany w samorządach prawniczych

Zmiany w samorządach prawniczych

Z dniem 9 czerwca 2007 r. wchodzi w życie ustawa z dnia 29 marca 2007 r. o zmianie ustawy - Prawo o adwokaturze i niektórych innych ustaw. Wprowadza ona przede wszystkim zmiany w funkcjonowaniu samorządów adwokackiego, radcowskiego i notarialnego zaliczanych do tzw. samorządów (...)

Sądy UE

Sądy UE

System sądownictwa w Unii Europejskiej System sądownictwa w Unii Europejskiej (UE) ma strukturę trójczłonową: składa się z Trybunału Sprawiedliwości, Sądu oraz ew. sądów szczególnych orzekających w określonych dziedzinach. Sądy UE stoją na straży należytej wykładni (...)

Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych złożony z apelacją rozpoznaje sąd drugiej instancji

Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych złożony z apelacją rozpoznaje sąd drugiej instancji

Uchwała SN W dniu 18 lutego br. Sąd Najwyższy w składzie trzech sędziów po rozstrzygnięciu w Izbie Cywilnej zagadnienia prawnego w sprawie o sygn. III CZP 14/20, podjął uchwałę następującej treści: 1. Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych złożony (...)

Zapytaj prawnika:

Dodaj załącznikDodaj załącznik

Oświadczenia i zgody RODO:


PORADY PRAWNIKA

Orzecznictwo na temat oświadczenia o potrąceniu

Orzecznictwo na temat oświadczenia o potrąceniu

Jak wygląda sprawa orzecznictwa w kwestii nieustosunkowania się przez 3 lata do złożonego przedsiębiorcy oświadczenia o potrąceniu? Orzecznictwo Sądu Najwyższego przedstawia się natomiast następująco:- (...)

Przesłanie akt do sądu II instancji

Przesłanie akt do sądu II instancji

Na przysądzenie własności nabytej przeze mnie nieruchomości wierzyciel wniósł zażalenie. 14 marca 2008 otrzymałem z sądu pierwszej instancji odpis zażalenia. Dzwoniłem do sądu pierwszej instancji (...)

Apelacja od postanowienia co do podziału majątku

Apelacja od postanowienia co do podziału majątku

Przed sądem I instancji zakończyło się postęopowanie o podział majątku dorobkowego pomiędzy byłymi małżonkami. Podczas postępowania sąd oddalił wniosek uczestnika postępowania, którym był (...)

Wadliwe uzasadnienie wyroku

Wadliwe uzasadnienie wyroku

Wygrałem sprawę w I instancji w sporze gospodarczym. Niemniej sąd w uzasadnieniu (które zamówiłem, ponieważ zrobił to także radca prawny przeciwnika) popełnił - oczywiście moim tylko zdaniem (...)

Skarga kasacyjna a postanowienie sądu II instancji

Skarga kasacyjna a postanowienie sądu II instancji

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie na postanowienie sądu I instancji oddalające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia apelacji. Sąd rejonowy wydział cywilny orzeka eksmisję pana x z lokalu (...)

Zmiana przedmiotu powództwa w II instancji

Zmiana przedmiotu powództwa w II instancji

Po otrzymaniu wypowiedzenia umowy o pracę na czas nieokreślony pracownik złożył pozew do sądu pracy o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne żądając przywrócenia do pracy. Okres wypowiedzenia (...)

Decyzja a przedawnienie

Decyzja a przedawnienie

UKS wszczął w stosunku do mojej osoby postepowanie z tytułu nieujawnionych źródeł dochodów za 2003 r. Po wydaniu decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w wysokości x zł, złożyłem odwołanie. (...)

Egzekucja roszczenia a skarga kasacyjna

Egzekucja roszczenia a skarga kasacyjna

Bank wniósł przeciwko mojej osobie jako dłużnika rzeczowego powództwo o 100.000 zł wraz z odsetkami za okres 5 lat , sąd pierwszej instancji w wyroku uznał roszczenie banku częściowo zasadne (...)

Termin na przekazanie apelacji

Termin na przekazanie apelacji

W październiku 2008 roku Sąd wydal niekorzystny dla mnie wyrok, od którego złożyłam prawidłowo apelacje. Do dzisiaj, tj. 05.07.2010 roku Sąd nie przesłał mojej apelacji do Sadu Okręgowego. W (...)

Odwołanie od orzeczenia o niepełnosprawności

Odwołanie od orzeczenia o niepełnosprawności

Powiatowy Zespół Do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności wydał orzeczenie o stopniu niepełnosprawności zaliczając nieletnią do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Matka w imieniu nieletniej (...)

Zmiana postanowień dowodowych przez sąd

Zmiana postanowień dowodowych przez sąd

W trakcie procesu przeciwko bankowi sąd na mój wniosek wydał postanowienie o przeprowadzeniu dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu księgowości i finansów i nakazał mi wpłacić kwotę zaliczki (...)

Zażalenie

Zażalenie

Sędzia komisarz - w postępowaniu upadłościowym wydał postanowienie uznające, tak jak syndyk, roszczenia byłego pracownika do części wynagrodzenia. Na postanowienie to można złożyć zażalenie. Jakie (...)

Definicja istoty sprawy

Definicja istoty sprawy

Kiedy ma zastosowanie art. 386.par. 4. odnoszący się do ...istoty sprawy... w jakim przypadku? Zaznaczam, że do Sądu drugiej instancji wpłyneło zażalenie o nie rozpoznaniu istoty sprawy przez Sąd (...)

Zwrot opłaty od pozwu lub zażalenia od Sądu.

Zwrot opłaty od pozwu lub zażalenia od Sądu.

W ubiegłym roku mąż założył sprawę z powództwa cywilnego przeciwko Skarbowi Państwa za niesłuszny pół roczny dozór policyjny, który zasadził Sąd Okręgowy po zwolnieniu męża z półrocznego (...)

Prawomocność wyroku i zabezpieczenia

Prawomocność wyroku i zabezpieczenia

Pozwana (małżonka) złożyła apelację od wyroku rozwodowego w części winy rozkładu małżeństwa i w części kontaktów z dzieckiem. Ja również złożyłem apelację wnioskując o powierzenie (...)

FORUM PRAWNE

Rozwód kościelny

Rozwód kościelny Czy ktoś może mi udzielić informacji, jakie warunki trzeba spełnić, aby dostać rozwód kościelny? (ada) Prawdę mówiąc jeszcze nie konsultowałem prawa kanonicznego, ale intuicja (...)

Co zrobić kiedy regularnie płacę alimenty a pomimo tego moja była oddała sprawę do komornika

Co zrobić kiedy regularnie płacę alimenty a pomimo tego moja była oddała sprawę do komornika Płace na bieżąco ustalone przez sąd alimenty, pomimo tego moja była oddała mnie do komornika, który (...)

SN postanowienie

SN postanowienie Witam! Mam wielki problem z dotarciem do Postanowienia SN z dnia 5 marca 2008 roku Sygn. akt V CSK 447/07 Czy ktoś może mi pomóc w dotarciu do treści tego postanowienia ? Przekopałem (...)

Unieważnienie małżeństwa Kościelnego

Unieważnienie małżeństwa Kościelnego Prosze o pomoc.Mam 25 lat i od 2 lat jestem po rozwodzie cywilnym.Teraz chcialabym rowodu Koscielnego.Prosze mi pomoc bo nie wiem od czego mam zacząc.Bylam u (...)

Rozwod apelacja

Rozwod apelacja Poszukuje odpowiedzi na pytanie: ile można się odwoływać w sprawie rozwodu gdy nie godzę się z wyrokiem sądu? (Agaga) od dnia ogłoszenia wyroku masz 7 dni na wystąpienie o uzasadnienie (...)

ALIMENTY - APELACJA

ALIMENTY - APELACJA Mam pyatnie , czy na apelację złozoną przez byłego męża w sprawie o podwyższenie kwoty alimentów o 150zł. lepie j odpowiedziec na pismie i wozić sie z pismami w nieskonczoność, (...)

CZY OSOBA BEZROBOTNA MA OBOWIĄZEK PŁACIĆ ALIMENTY?

CZY OSOBA BEZROBOTNA MA OBOWIĄZEK PŁACIĆ ALIMENTY? Mój mąż ma 18-letnie dziecko sprzed naszego małużeństwa (małużeństwo zawarliśmy 10 lat temu). Dotąd płaci regularnie alimenty. Jednak od (...)

Szukam dobrego prawnika!!!! Pomocy!!!

Szukam dobrego prawnika!!!! Pomocy!!! Szukam bardzo dobrego prawnika!!! Chodzi o rozwód z orzeczeniem o winie. Czy możecie mi kogoś polecić? Rejon Poznania. Słyszałem o kancelarii Grzybkowski & Guzek. (...)

Alimenty na dziecko

Alimenty na dziecko W jakiej wysokości sad może przyznac alimenty na dziecko jesli mój mąż zarabia ok 1600zł a ja nie pracuje? Chodzi tu o sytuację przyszłej matki(nie mężatki), która spodziewa (...)

POLISA POSAGOWA PZU

POLISA POSAGOWA PZU Poszukuję osób,które złożyły do sądu pozwy o wypłacenie należności z tytułu"polisa posagowa".Odwoływałam sie do PZU,ale bezskutecznie,dlatego chciałabym złożyc (...)

__ Ugoda a eksmisja - ciekawy przypadek

__ Ugoda a eksmisja - ciekawy przypadek Witajcie forumowicze, istnieje taka sytuacja, proszę serdecznie o Waszą opinię: Sąd pierwszej instancji po rozprawie wydał niesłuszny wyrok eksmisji bez (...)

Porady prawne