Obowiązek stosowania Polskich Norm

Pytanie:

Wykonując usługi projektowania budowlanego spotykamy się z dwoma interpretacjami dotyczącymi obowiązku stosowania się w projektach do Polskich Norm. Według pierwszego stosowanie norm jest dobrowolne, z wyjątkiem przypadków gdy polskie normy są przywoływane w aktach prawnych. Natomiast według innego poglądu stosowanie norm jest dobrowolne, gdyż taka zasada obowiązuje w UE, a przepisy UE mają zwierzchnictwo nad prawodawstwem polskim. Czy stosowanie Polskich Norm w zakresie projektowania budowlanego jest obowiązkowe?

Masz inne pytanie do prawnika?

19.12.2007

Zespółe-prawnik.pl

Zespół
e-prawnik.pl

Odpowiedź prawnika: Obowiązek stosowania Polskich Norm

Polskie Normy są swego rodzaju zaleceniami, ustalanymi przez ekspertów z danej branży, których stosowanie jest dobrowolne. Polskie Normy nie są przepisami prawnymi, stąd wyłączony jest obowiązek ich powszechnego stosowania. Opracowujące normy instytucje nie posiadają uprawnień legislacyjnych, stąd ustalane przez nie normy mają jedynie charakter zaleceń, które w pewnym stopniu przyczyniają się do ustanawiania pewnych standardów. Stosowanie się przez przedsiębiorstwo budowlane do obowiązujących norm jest wskazane o tyle, że w przypadku gdy dany przepis prawny nakazuje prowadzić prace budowlane zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, stosowanie się do obowiązujących norm może stanowić potwierdzenie, że dany podmiot prowadził prace budowlane zgodnie z tymi zasadami. Stanowi to znaczne ułatwienie dla przedsiębiorcy budowlanego i ułatwia ewentualne dowiedzenie, że zastosował się do powszechnie obowiązujących zasad. Jednakże nawet nie zastosowanie się do ustalonych norm, nie wyklucza uznania prowadzenia prac zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, jeżeli zastosowanie innych rozwiązań (w szczególności nowocześniejszych) prowadzi do podobnego rezultatu.

Porady prawne

Również normy europejskie mają charakter nieobowiązujący. Mogą być one stosowane na zasadzie dobrowolności, podobnie jak Polskie Normy. Trudno więc mówić o jakiejkolwiek nadrzędności norm europejskich nad Polskimi Normami. Zarówno Polskie Normy jak i normy europejskie nie są powszechnie obowiązującymi normami prawnymi.

Tylko pozornie inaczej wygląda sytuacja obowiązywania Polskich Norm w przypadku powołania się na nie przez ustawodawcę w powszechnie obowiązującym akcie prawnym. Samo powołanie się w ustawie na rozwiązanie przyjęte w danej normie nie czyni z tej normy źródła powszechnie obowiązującego prawa. Norma nadal ma charakter niezobowiązujący. Źródłem obowiązku zastosowania w procesie budowy danego rozwiązania jest akt prawny, który powołuje się na normę, a nie ta norma. Ustawodawca ma swobodę w ustaleniu standardów, których zachowanie jest obowiązkowe, a sam fakt uznania za obowiązujący standardu określonego w tej normie nie czyni z tej normy aktu powszechnie obowiązującego źródła prawa. Źródłem prawa nadal jest ustawa bądź rozporządzenie. Pogląd jakoby przez powołanie się przez ustawodawcę na normę prawną czyniło z tej normy jakieś szczególne źródło prawa jest jedynie skrótem myślowym. Nie ma więc żadnych sprzeczności między polskim prawem, a prawem wspólnotowym, w którym stosowanie norm jest dobrowolne. Również w polskim prawie stosowanie norm jest dobrowolne.

Porady prawne

Potrzebujesz porady prawnej?

Wymagania dla towarów wprowadzanych na rynek Unii Europejskiej

Wymagania dla towarów wprowadzanych na rynek Unii Europejskiej

Towary, które są wprowadzane do obrotu na rynku unijnym, muszą spełniać określone wymagania. Przeczytaj jakie zasady obowiązują, jeśli chcesz sprzedawać towary w państwach członkowskich Unii Europejskiej – na jednolitym rynku. ##baner## Jednolity rynek towarów Podstawą (...)

Ocena zgodności z Konstytucją RP wybranych przepisów Traktatu o Unii Europejskiej

Ocena zgodności z Konstytucją RP wybranych przepisów Traktatu o Unii Europejskiej

7 października 2021 r. Trybunał Konstytucyjny rozpoznał wniosek Prezesa Rady Ministrów dotyczący oceny zgodności z Konstytucją RP wybranych przepisów Traktatu o Unii Europejskiej (sygn. akt K 3/21). ##baner## Wyrok TK Trybunał Konstytucyjny orzekł, że: 1. Art. 1 akapit (...)

TSUE nie może zawieszać polskich ustaw dotyczących ustroju i właściwości  polskich sądów...

TSUE nie może zawieszać polskich ustaw dotyczących ustroju i właściwości polskich sądów...

14 lipca 2021 r. Trybunał Konstytucyjny, na rozprawie, rozpoznał pytanie prawne Sądu Najwyższego dotyczące obowiązku państwa członkowskiego UE polegającego na wykonywaniu środków tymczasowych odnoszących się do kształtu ustroju i funkcjonowania konstytucyjnych organów władzy (...)

Mienie PKP

Mienie PKP

Uchwała NSA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie 7 sędziów 26 lutego 2018 r. podjął następującą uchwałę (sygn. I OPS 5/17): "Pozostawanie nieruchomości we władaniu przedsiębiorstwa PKP bez udokumentowanego prawa w sposób określony w art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia (...)

Porządek w wymiarze sprawiedliwości

Porządek w wymiarze sprawiedliwości

Sejm ostatecznie przyjął ustawę gwarantującą konstytucyjny porządek w wymiarze sprawiedliwości Sejm nie zgodził się 23 stycznia 2020 r. na wnioskowane przez Senat odrzucenie ustawy, która gwarantuje konstytucyjny porządek w wymiarze sprawiedliwości i usprawnia pracę sądów - (...)

Podstawowe zasady zamówień publicznych (stan prawny obowiązujący do 1 marca 2004 r.)

Podstawowe zasady zamówień publicznych (stan prawny obowiązujący do 1 marca 2004 r.)

  Kiedy zamawiający obowiązany jest stosować ustawowe procedury? Ustawę o zamówieniach publicznych i określone nią tryby udzielania zamówień, stosuje się przy zamawianiu dostaw, usług lub robót budowlanych, finansowanych przez zamawiającego. Poprzez dostawy należy (...)

Jakość w prawie unijnym

Jakość w prawie unijnym

Regulacje techniczne a swoboda działalności gospodarczej Swoboda podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej jest pod ochroną konstytucji wszystkich współczesnych państw europejskich. Swobodę tę może ograniczyć tylko ustawodawca albo klient. Ustawodawca może tworzyć w trybie legislacji (...)

Uwaga na niedozwolone postanowienia w umowie kupna mieszkania!

Uwaga na niedozwolone postanowienia w umowie kupna mieszkania!

  Co to są niedozwolone postanowienia umowne?  Niedozwolone klauzule umowne to takie jej zapisy, które kreują prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszają jego interesy. Wbrew potocznemu rozumieniu pojęcia „konsument”, (...)

Sprawdź jakie masz prawa w pracy za granicą

Sprawdź jakie masz prawa w pracy za granicą

1 maja 2004 r. Polska stała się członkiem Unii Europejskiej. Od tego dnia Polacy zatrudnieni w krajach Unii Europejskiej i Europejskiego Obszaru Gospodarczego (czyli w Islandii, Lichtensteinie i Norwegii) objęci zostali ochroną, jaką gwarantuje koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego. (...)

Oświadczenia i wnioski mające wpływ na wysokość zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych

Oświadczenia i wnioski mające wpływ na wysokość zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych

Objaśnienia podatkowe Objaśnienia podatkowe MF z 30 grudnia 2022 r. dotyczą oświadczeń i wniosków mających wpływ na wysokość zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych (dalej:zaliczka lub zaliczki), które obliczają i pobierają płatnicy tego podatku. Poniżej (...)

Obowiązkowy mechanizm podzielonej płatności

Obowiązkowy mechanizm podzielonej płatności

23 grudnia 2019 r. Minister Finanasów wydał objaśnienia podatkowe dotyczące stosowania obowiązkowego mechanizmu podzielonej płatności. Sprawdź, co z nich wynika. ##baner## Przedmiotowe przepisy podatkowe W dniu 1 listopada 2019 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 sierpnia 2019 (...)

Jakie wymogi muszą spełniać wprowadzane na rynek produkty? - bezpieczeństwo produktów

Jakie wymogi muszą spełniać wprowadzane na rynek produkty? - bezpieczeństwo produktów

Czego dotyczy ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów? Ustawa z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów definiuje pojęcia związane z problematyką produktu niebezpiecznego. Ponadto określa ona warunki, jakie spełniać powinien produkt, aby został (...)

Wpływ Konwencji MLI na opodatkowanie dochodów z pracy za granicą

Wpływ Konwencji MLI na opodatkowanie dochodów z pracy za granicą

Konwencja MLI zmienia w niektórych polskich umowach o unikaniu podwójnego opodatkowania (dalej: UPO) metodę unikania podwójnego opodatkowania – z metody wyłączenia (zwolnienia) z progresją na metodę odliczenia (zaliczenia/kredytu) proporcjonalnego. Już dziś metoda (...)

Aby poprzeć wniosek o referendum lokalne, trzeba podać wiele swoich danych

Aby poprzeć wniosek o referendum lokalne, trzeba podać wiele swoich danych

Poparcie przez mieszkańca jednostki samorządu terytorialnego wniosku o przeprowadzenie referendum w opinii NSA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie 7 sędziów, po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2017 r. na posiedzeniu jawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Prezesa Naczelnego (...)

Akt o usługach cyfrowych

Akt o usługach cyfrowych

Pierwsze wspólne przepisy dotyczące obowiązków i odpowiedzialności pośredników na jednolitym rynku otworzą nowe możliwości świadczenia usług cyfrowych ponad granicami przy równoczesnym zapewnieniu wysokiego poziomu ochrony użytkowników bez względu (...)

Przygotuj się na brexit

Przygotuj się na brexit

Wynik negocjacji w sprawie wyjścia Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej (UE), czyli tzw. brexitu, jest niepewny. Przedsiębiorcy powinni przygotowywać się na możliwe scenariusze. Na czym stoimy? 30 marca 2019 r. Wielka Brytania opuści UE. Obecnie negocjowane są warunki tego „rozwodu”. (...)

Wyjazd zagraniczny - o czym warto pamiętać?

Wyjazd zagraniczny - o czym warto pamiętać?

O czym należy pamiętać, podpisując umowę z biurem podróży? Jeśli wybierasz się w podróż z organizatorem wycieczki lub korzystasz z jakichś usług turystycznych, sprawdź dokładnie podpisywaną umowę, zwracając uwagę szczególnie na postanowienia, jakie często kwestionuje (...)

Swobodny przepływ danych w UE

Swobodny przepływ danych w UE

28 maja 2019 r. weszło w życie rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ram swobodnego przepływu danych nieosobowych w Unii Europejskiej. Wprowadza ono szereg zapisów, dzięki którym wymiana handlowa na terenie Unii Europejskiej będzie znacznie łatwiejsza, ale też (...)

Opodatkowanie akcyzą płynu do papierosów elektronicznych i wyrobów nowatorskich

Opodatkowanie akcyzą płynu do papierosów elektronicznych i wyrobów nowatorskich

Przeczytaj ważne informacje na temat prawidłowego prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie płynu do papierosów elektronicznych i wyrobów nowatorskich. Opodatkowanie akcyzą Podstawowym aktem prawnym dotyczącym podatku akcyzowego w Polsce jest ustawa o podatku akcyzowym, która (...)

Przygotuj się na wakacje

Przygotuj się na wakacje

Wakacje za granicą Przed każdą taką zagraniczną podróżą, czy to samodzielną, czy w grupach zorganizowanych, niezależnie od tego, czy to wyjazd wakacyjny czy w celach biznesowych – warto poświęcić kilka chwil, aby zadbać o spokojny pobyt, z którego przywieziemy wyłącznie (...)

TSUE o polskich kredytach frankowych

TSUE o polskich kredytach frankowych

Trybunał Sprawiedliwości UE wydał wyrok dotyczący skutków stosowania postanowień niedozwolonych. Wyrok nie oznacza automatycznego przewalutowania kredytów, jednak ma znaczenie dla postępowań sądowych oraz konsumentów, których umowy zawierają klauzule niedozwolone. Zdaniem (...)

Zapytaj prawnika:

Dodaj załącznikDodaj załącznik

Oświadczenia i zgody RODO:


PORADY PRAWNIKA

Certyfikat w zamówieniach publicznych

Certyfikat w zamówieniach publicznych

Zamawiający wymaga, aby dostawca wykazał się posiadaniem certyfikatu zarzadzania jakoscią ISO oraz posiadał atest pZH na całe urzadzenie. Dostawca ma być wyłoniony na podstawie prowadzonego przetargu (...)

Uprawnienia zarządcy wobec użytkownika lokalu korzystającego z instalacji gazowych

Uprawnienia zarządcy wobec użytkownika lokalu korzystającego z instalacji gazowych

Jakie uprawnienia ma zarządca względem użytkownika lokalu korzystającego z instalacji gazowych? Jak wynika z norm prawnych i innych obowiązujących regulacji (w tym Polskich Norm) użytkownik (...)

Linia zabudowy a linia średniego napięcia

Linia zabudowy a linia średniego napięcia

Posiadam działkę rolną, która w wyniku powstania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego została przekształcona na działkę budowlaną, na której określono nieprzekraczalną i stałą (...)

Powierzchnia użytkowa w lokalu

Powierzchnia użytkowa w lokalu

Mam pytanie dotyczące pomiaru powierzchni użytkowej mieszkania. W 1994 roku spółdzielnia mieszkaniowa dokonując pomiaru powierzchni mieszkań nowowybudowanego budynku, posłużyła się normą PN-70 (...)

Dobowy odpoczynek a praca w nocy

Dobowy odpoczynek a praca w nocy

Problem dotyczy pracowników drużyn trakcyjnych. Z uwagi na charakter wykonywanej pracy, bardzo często początek pracy przypada w godzinach od 5.00 do 7.00 lub praca kończy się w godzinach pomiędzy (...)

Czy mój mąż może odmówić płacenia alimentów na dziecko z poprzedniego związku?

Czy mój mąż może odmówić płacenia alimentów na dziecko z poprzedniego związku?

Jestem w takcie rozwodu z moim mężem. W przypływie gniewu powiedział mi że nie będzie płacił alimentów na jedno z moich dzieci, które jest od innego ojca. Mój mąż w akcie urodzenia uznał (...)

Znieważenie powoda w piśmie procesowym

Znieważenie powoda w piśmie procesowym

Pełnomocnik strony przeciwnej w doręczonym sądowi piśmie procesowym, znieważył powoda i pomówił go o czyny naganne, nie będąc do tego uprawnionym. Sąd podczas rozprawy jawnej odczytał to pismo. (...)

Co mogę zrobić w sytuacji kiedy zniesławiono moją osobę.

Co mogę zrobić w sytuacji kiedy zniesławiono moją osobę.

Co mogę zrobić jeśli względem mnie rozpowszechniane są krzywdzące pomówienia, które mają na celu zniesławienie mojej osoby w pracy? Niniejsza porada prawna została sporządzona w oparciu o (...)

Joint venture w Polsce z partnerami zagranicznymi

Joint venture w Polsce z partnerami zagranicznymi

Otrzymałem propozycję zawarcia umowy akcjonariuszy spółki joint venture z s osobami fizycznymi-przedsiębiorcami z Irlandii Północnej. W projekcie umowy sporządzonej przez prawników z Irlandii (...)

Naruszenia praw pracowniczych przez pracodawcę

Naruszenia praw pracowniczych przez pracodawcę

Czy pozew przeciwko pracodawcy o wypłatę wynagrodzenia za godziny nadliczbowe musi precyzyjnie zawierać ilość godzin nadliczbowych i daty, w których były wypracowane? Czy pozew musi być poparty (...)

Język zawarcia umowy w Polsce z obcokrajowcem

Język zawarcia umowy w Polsce z obcokrajowcem

W przypadku zawierania umowy z dostawcą zagranicznym jaki język kontraktu obowiązuje? Jak ustala się właściwość sądu, na ile polski partner handlowy ma prawo wyboru w zakresie stosowania prawa (...)

Pozwolenie na przebudowę wentylacji

Pozwolenie na przebudowę wentylacji

Zamierzona inwestycja będzie wymagała wprowadzenia zmian w istniejącej w budynku instalacji wentylacji. 1.proszę o podanie, z którego rozdziału ustawy Prawo Budowlane wynika obowiązek ubiegania (...)

Dopuszczalny poziom hałasu w budynku

Dopuszczalny poziom hałasu w budynku

Spółdzielnia zainstalowała pompę wodną, która zakłóca sen moim dzieciom (3lata i 1,5 roku). Mimo moich ustnych i pisemnych próśb Spółdzielnia ani nie zaprzestała hałasowania, ani nawet nie (...)

Wiążąca interpretacja prawa

Wiążąca interpretacja prawa

Pojawia się wiele wątpliwości dotyczących interpretacji przepisów prawa. Ordynacja podatkowa reguluje zasady wydawania interpretacji dotyczących prawa podatkowego. Ustawa o swobodzie działalności (...)

Czy Urząd Skarbowy ma prawo zająć mi konto za niepłacony abonament RTV?

Czy Urząd Skarbowy ma prawo zająć mi konto za niepłacony abonament RTV?

Urząd skarbowy zajął mi konto za niezapłacony abonament RTV. Rozumiem że sprawę do urzędu przesłała Poczta Polska. Czy Urząd Skarbowy ma prawo do zajęcia mi konta za niezapłacony abonament? (...)

FORUM PRAWNE

Powierzchnia użytkowa

Powierzchnia użytkowa Bardzo prosze o podanie przepisów, rozporządzeń itp. gdzie podany jest sposób pomiaru powierzchni uzytkowej mieszkania. Mam umowę ze spółdzielnia na wybudowanie mieszkania (...)

Dobry prawnik prawo rodzinne Poznań

Dobry prawnik prawo rodzinne Poznań Hej czy znacie z doświadczenia jakiegoś dobrego adwokata lub radcę prawnego który zna się nie teoretycznie ale praktycznie na prawie rodzinnym? Mam trudną sprawę (...)

Dobry prawnik prawo rodzinne Poznań

Dobry prawnik prawo rodzinne Poznań Hej czy znacie z doświadczenia jakiegoś dobrego adwokata lub radcę prawnego który zna się nie teoretycznie ale praktycznie na prawie rodzinnym? Mam trudną sprawę (...)

ewidencja czasu pracy

ewidencja czasu pracy Witam serdecznie Czy moglibyście rozwiać moje wątpliwości związane z wypełnieniem miesięcznej ewidencji czasu pracy? Sytuacja jest następująca: Pracownik zatrudniony jest (...)

Ewidencja czasu pracy

Ewidencja czasu pracy Witam, jestem pracownikiem bankowym ,podpisuję listę obecności w momencie logowania się na komputerze , czasami czas uruchomienia komputera się wydłuża i otrzymuję informację (...)

Sposób wyliczania powierzchni użytkowej mieszkania.

Sposób wyliczania powierzchni użytkowej mieszkania. Chcę kupić mieszkanie, którego powierzchnia jest określona przez właściciela na 50 mkw. Zmierzyłem wymiary wszystkich pomieszczeń oraz loggii. (...)

Umowa kontra dzienna norma

Umowa kontra dzienna norma Mam podpisana umowę o prace na okres roku. Pracuje jako telemarketer i sprzedaje książki. W umowie mam zawarta tylko stawkę za godzinę, a nie za sprzedane książki. Ostatnio (...)

norma iso 10204:2004

norma iso 10204:2004 wybrany dział to strzał- nie znam się na tyle żeby to dobrze umieścić. Próbuję odnaleźć treść normy EN 10204:2004. Opisów jest mnogo, a ja potrzebuję treści "źródłowej" (...)

Godziny Pracy i Norma

Godziny Pracy i Norma Bradzo proszę o Pomoc !!!!!!!!!!!! Witam. Mam umowę o pracę. Mamy 2 zmiany tj. 6-14 (bardzo często do 16) a druga zmiana od 16-24 ( bardzo często do godziny 5 rano). Ja mam (...)

POMOCY piszę test z prawa

POMOCY piszę test z prawa dzień dobry, jutro piszę test z prawa cywilnego, wykładowca kazał przygotować odpowiedzi do tych pytań, odpowiedzi mam niestety nie mogę ich tutaj jak "pogrubić" proszę (...)

ewidencja czasu pracy

ewidencja czasu pracy Witam serdecznie Czy moglibyście rozwiać moje wątpliwości związane z wypełnieniem miesięcznej ewidencji czasu pracy? Sytuacja jest następująca: Pracownik zatrudniony jest (...)

Ewidencja czasu pracy

Ewidencja czasu pracy Witam, jestem pracownikiem bankowym ,podpisuję listę obecności w momencie logowania się na komputerze , czasami czas uruchomienia komputera się wydłuża i otrzymuję informację (...)

Sposób wyliczania powierzchni użytkowej mieszkania.

Sposób wyliczania powierzchni użytkowej mieszkania. Chcę kupić mieszkanie, którego powierzchnia jest określona przez właściciela na 50 mkw. Zmierzyłem wymiary wszystkich pomieszczeń oraz loggii. (...)

Umowa kontra dzienna norma

Umowa kontra dzienna norma Mam podpisana umowę o prace na okres roku. Pracuje jako telemarketer i sprzedaje książki. W umowie mam zawarta tylko stawkę za godzinę, a nie za sprzedane książki. Ostatnio (...)

norma iso 10204:2004

norma iso 10204:2004 wybrany dział to strzał- nie znam się na tyle żeby to dobrze umieścić. Próbuję odnaleźć treść normy EN 10204:2004. Opisów jest mnogo, a ja potrzebuję treści "źródłowej" (...)

Godziny Pracy i Norma

Godziny Pracy i Norma Bradzo proszę o Pomoc !!!!!!!!!!!! Witam. Mam umowę o pracę. Mamy 2 zmiany tj. 6-14 (bardzo często do 16) a druga zmiana od 16-24 ( bardzo często do godziny 5 rano). Ja mam (...)

POMOCY piszę test z prawa

POMOCY piszę test z prawa dzień dobry, jutro piszę test z prawa cywilnego, wykładowca kazał przygotować odpowiedzi do tych pytań, odpowiedzi mam niestety nie mogę ich tutaj jak "pogrubić" proszę (...)

Spółka samorządowa a złamanie ustawy kominowej

Spółka samorządowa a złamanie ustawy kominowej Dzień dobry Jestem nowy na tym forum, ale zarejestrowałem się dokładnie po to by przedstawić pewien ciekawy, moim zdaniem, temat. Rzecz jest może (...)

dlugosc zwolnienia lekarskiego w ciazy

dlugosc zwolnienia lekarskiego w ciazy Na zwolnienie poszlam w 6 tygodniu ciazy. Lekarz powiedzial mi, ze nalezy mi sie tylko 180 dni zwolnienia, a ja do pracy przed porodem juz nie wroce. Co robic? Bede (...)

Spółka cywilna

Spółka cywilna Czy i dlaczego odpowiedzialność solidarna wspólników w spółce cywilnej jest obligatoryjna i czy w drodze umowy między wspólnikami można wyłączyć solidarność. Czekam na solidne (...)

blad lekarza

blad lekarza Witam. W ubieglym roku (luty-marzec) moja mama uskarzala sie na oktopne bole brzucha. W marcu poszla do Szpitala Miejskiego gdzie lekarz zalecil badania USG, ktore wykazalo torbiel na trzustce. (...)

Porady prawne