Spółdzielnia

Czy ktoś kontroluje działania twojej spółdzielni?

Czy ktoś kontroluje działania twojej spółdzielni?

Spółdzielnia jako dobrowolne zrzeszenie nieograniczonej liczby osób, może pełnić różne, doniosłe społecznie funkcje. Aby zapewnić skuteczność osiągania tych różnych celów, koniecznym jest prowadzenie działalności gospodarczej w interesie swoich członków. Działalność gospodarcza związana jest zawsze z podejmowaniem istotnych decyzji, których zawartość musi być ustalana zgodnie z zasadami rzetelności, gospodarności i dbałości o interesy członków. Powodzenie założonych celów, które przyświecały założycielom spółdzielni, będzie zależeć w głównej mierze od jakości podejmowanych decyzji. Brak realizacji określonych w statucie celów, stanowi podstawę do podważenia sensu istnienia takiego podmiotu jak spółdzielnia. Istnieć zatem muszą mechanizmy kontrolujące działalność organów decyzyjnych spółdzielni, które mają za zadanie odpowiednio wcześnie wykryć nieprawidłowości funkcjonowania i wady procesów decyzyjnych skutkujące niewłaściwym pełnieniem swojej funkcji przez spółdzielnię.

Kiedy spółdzielnia obowiązana jest poddać się kontroli?

Lustracja - taką bowiem nazwę przewiduje prawo spółdzielcze do działań mających na celu „oczyszczenie” działań spółdzielni od wypaczeń, może być obligatoryjna lub fakultatywna. Obligatoryjnej kontroli pod względem legalności (zgodności z prawem), gospodarności (umiejętności dobrego, oszczędnego gospodarowania) i rzetelności (godności zaufania) działania spółdzielnia zobowiązana jest poddać się:

  • przynajmniej raz na trzy lata,
  • corocznie, gdy jest spółdzielnią w likwidacji,
  • corocznie, gdy spółdzielnia jest spółdzielnią mieszkaniową w okresie budowania budynków mieszkaniowych i rozliczania kosztów budowy tych budynków.

Jeżeli spółdzielnia zaniedba ten obowiązek, dokona tego odpowiedni organ z własnej inicjatywy, obciążając spółdzielnię kosztami.
Fakultatywnie lustracji można dokonać:

  • na własny wniosek spółdzielni,
  • na żądanie walnego zgromadzenia,
  • na żądanie rady nadzorczej,
  • na wniosek 1/5 członków spółdzielni.

Lustracji może podlegać całość lub część działalności spółdzielni albo tylko jej określone działania.

Kto dokonuje lustracji?

Lustrację zasadniczo prowadzą związki rewizyjne w spółdzielniach w nich zrzeszonych. Natomiast jeśli spółdzielnia nie jest zrzeszona w takim związku, zachodzi konieczność dokonania odpłatnego zlecenia lustracji Krajowej Radzie Spółdzielczej lub wybranemu związkowi rewizyjnemu. Sam lustrator musi posiadać uprawnienia rewizyjne, nadane przez Krajową Radę Spółdzielczą i dopiero wtedy może być przez związek rewizyjny bądź radę wyznaczony do kontroli. Rada ustala również procedurę prowadzenia rewizji. Lustrator jest zobowiązany utrzymywać w tajemnicy wszelkie informacje uzyskane przy okazji kontroli,
z pominięciem podmiotów, którym informacje te przekazuje, czyli z pominięciem:

  • organów lustrowanej spółdzielni,
  • związku rewizyjnego, który lustratora wyznaczył,
  • Krajowej Rady Spółdzielczej,
  • organów wymiaru sprawiedliwości - w toku procedury przed sądem.

Jeżeli działalność lustratora naruszy przepisy prawa, wówczas Krajowa Rada Spółdzielcza może nawet pozbawić go przyznanych mu uprawnień. Lustratorowi na taką decyzję Rady przysługuje skarga do sądu administracyjnego.

Jakie są prawa i obowiązki lustratora?

Prawo spółdzielcze uposaża lustratora w rozległe uprawnienia, które są niezbędne do tego, aby należycie mógł przeprowadzić lustrację. Z uprawnieniami tymi związane są obowiązki organów i pracowników spółdzielni udzielenia wszelkich informacji oraz pomocy. Lustrator jest zobligowany poinformować radę oraz zarząd spółdzielni o rozpoczęciu postępowania lustracyjnego. Członkowie rady uprawnieni są do uczestnictwa w lustracji. Lustrator może przeglądać księgi rachunkowe i wszelkie inne dokumenty, może także bezpośrednio zbadać stan majątkowy rewidowanej spółdzielni. Jeżeli pracownicy lub organy spółdzielni nie wypełniają swych obowiązków współpracy z lustrującym i uniemożliwiają prowadzenie czynności kontrolnych, może być to poczytane jako rażące i uporczywe naruszanie prawa, co może w efekcie uzasadniać podjęcie uchwały przez związek rewizyjny o postawieniu spółdzielni w stan likwidacji.

Co jest efektem lustracji?

Lustrator z każdej przeprowadzonej czynności obowiązany jest sporządzić protokół, który następnie przedkłada radzie i zarządowi spółdzielni. Protokół nie może zawierać ocen działalności spółdzielni czy zaleceń zmierzających do usunięcia uchybień albo niedomagań. Protokół jest dokumentem urzędowym, w którym zarejestrowane są fakty, działania, oświadczenia osób, które dzięki ujęciu w treści protokołu, zyskują moc dowodową. Oczywiście nie przeszkadza to w przeprowadzeniu w ewentualnym procesie przed sądem dowodu przeciw protokołowi.
Protokół jest dokumentem jawnym - na każde żądanie członka spółdzielnia jest obowiązana udostępnić mu protokół z lustracji.

Jakie są skutki lustracji?

O sposobie wykorzystania ustaleń zawartych w protokole lustracji oraz wniosków wynikających z tego dokumentu decyduje walne zgromadzenie. Wnioski z przeprowadzonej lustracji powinny być przedstawione walnemu zgromadzeniu na najbliższym posiedzeniu po zakończeniu postępowania lustracyjnego.

Pamiętaj, że:

  • Co najmniej raz na trzy lata spółdzielnia musi zostać poddana lustracji
  • Jeśli spółdzielnia właśnie buduje nowe budynki, jest w okresie rozliczeniowym z wybudowanych obiektów bądź jest likwidowana - wówczas rewiduje się jej działalność co rok,
  • Spółdzielnia, walne zgromadzenie, rada nadzorcza, 1/5 członków spółdzielni mogą z własnej inicjatywy zażądać przeprowadzenia lustracji,
  • Lustratora wyznacza związek rewizyjny,
  • Jeśli jednak spółdzielnia nie jest zrzeszona w takim związku, lustratora wyznacza Krajowa Rada Spółdzielcza bądź inny związek rewizyjny i lustracja jest wówczas odpłatna,
  • Każdy członek lub organ spółdzielni winien współpracować z lustratorem.

Podstawa prawna:

Obserwuj nas na:

Potrzebujesz porady prawnej?

KOMENTARZE (5)

gabriela hawryluk

30.11.2017 19:40:20

Re: Czy ktoś kontroluje działania twojej spółdzielni?

moja spółdzielnia nasz dom ruda ślaska ma bardzo duże zyski i dobrze prosperuje ale jakim kosztem? w grudniu 2016 miałam 1300.00 zł dopłaty za centralne ogrzewanie a teraz w rozliczeniu od czerwca 2017 do pażdziernika 2017 karza mi zapłacić 1000.00zł nadmieniam iż rachunki płacę wg. zaleceń spółdzielni nie wiem o co chodzi ? dawno stwierdziłam iż polska to kraj oszustów i złodzieji czy to się kiedyś zmieni ?

DAMAN

26.6.2014 16:51:50

Re: Czy ktoś kontroluje działania twojej spółdzielni?

WITAM. JESTEM CZŁONKIEM SPÓŁDZIELNI MIESZKANIOWEJ W BUKOWNIE WOJ.MAŁOPOLSKIE. W BLOKACH JEST WODA CIEPŁA PODGRZEWANA W CIEPŁOWNI. MAM PYTANIE CZY SPÓŁDZIELNIA MOŻE NARZUCIĆ RÓŻNE CENY ZA PODGRZEW WODY? SPÓŁDZIELNIA ADMINISTRUJE 2 OSIEDLA NA KTÓRYCH KAŻDA MA SWOJĄ CEPŁOWNIE.

Zdzisław

1.1.2014 12:0:40

Re: Czy ktoś kontroluje działania twojej spółdzielni?

Czy Spółdzielnie Mieszkaniową obowiązuje ogłoszenie przetargu na wykonanie różnych prac na rzecz spółdzielni np.remonty, wykonanie instalacji elektrycznych,zakładanie ogrodzenia ,itp

baba-jaga

3.7.2011 18:38:27

Re: Czy ktoś kontroluje działania twojej spółdzielni?

SPÓŁDZIELNIA PRACY KRAJOWA SPÓŁDZIELNIA PRACY W POZNANIU NIE ZOSTAŁA ZLUSTROWANA PRZYNAJMNIEJ OD 1994 R .Zarząd tej spółdzielni lekceważy członków i prawo spółdzielcze.Ciekawe,bo zarząd tej nie wypłaca wynagrodzeń i oficjalnie występuje przeciw upadłości ewentualnie likwidacji ,której chcą członkowie.Zadłużenie to ok 20mln.Na dzień dzisiejszy wiadomo,że za ubiegły rok strata wynosi ok.1,5 mln zł.Na bieżąco Urząd Skarbowy licytuje środki pracy,od wielu m-cy członkowie i pracownicy nie otrzymują wypłat ,a wielu byłych i obecnych członków i pracowników prowadzi ze spółdzielnią sprawy o zaległe i bieżące wynagrodzenia.Żadne z utargów nie wpływają na konto spółdzielni tylko trafiają do rąk pani prezes,która opuściła siedzibę i urządziła swoje biuro na terenie dworca autobusowego w Obornikach Wlkp.Informuje ,że jest to firma zajmująca się transportem pasażerskim.

Piotr

25.2.2010 21:39:22

Re: Czy ktoś kontroluje działania twojej spółdzielni?

Cz spółdzielnia która pobiera czynsz za powierzchnie mieszkaniową bez tynków i okładzin(43lata)może od 2010r-zwiększyć to powierzchnię o dalsze metry nie dokonując pomiarów.Zgodnie z tym zabiegem budynek nasz (262 lokale)zwiększył się o 458,6m kwadratowego

Pokaż wszystkie komentarze (5)

Dodaj komentarz

DODAJ KOMENTARZ

ZOBACZ TAKŻE: