W niniejszej sprawie wyrokiem SÄ…du Rejonowego dla K. w K. z dnia 15 grudnia 2006 r. Marian Ch. zostaÅ‚ uznany za winnego trzykrotnego popeÅ‚nienia wystÄ™pku i skazany na karÄ™ Å‚Ä…cznÄ… 3 lat pozbawienia wolnoÅ›ci oraz grzywny w wymiarze 300 stawek dziennych, w wysokoÅ›ci po 50 zÅ‚ każda. Od powyższego wyroku apelacjÄ™ wniósÅ‚ zarówno sam oskarżony, jak i jego obroÅ„ca. RozpoznajÄ…c wskazane Å›rodki odwoÅ‚awcze, SÄ…d OkrÄ™gowy w K. powziÄ…Å‚ wÄ…tpliwość co do obowiÄ…zywania tzw. reguÅ‚y petryfikacji wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci w przypadku uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania w postÄ™powaniu pierwszoinstancyjnym. Ów sÄ…d odwoÅ‚awczy zwróciÅ‚ siÄ™ do SÄ…du Najwyższego o rozstrzygniÄ™cie zagadnienia prawnego wymagajÄ…cego zasadniczej wykÅ‚adni ustawy: „Czy zasada petryfikacji wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci sÄ…du wyrażona w art. 6a ustawy z dnia 29 marca 2007 r. o zmianie ustawy o prokuraturze, ustawy - Kodeks postÄ™powania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 64, poz. 432) obowiÄ…zuje także w przypadku uchylenia przez sÄ…d odwoÅ‚awczy wyroku sÄ…du pierwszej instancji w celu ponownego rozpoznania sprawy czy też dotyczy tylko postÄ™powania pierwszoinstancyjnego zainicjowanego aktem oskarżenia?”
Sąd Najwyższy podjął uchwałę następującej treści:
Reguła petryfikacji właściwości sądu, która ma zastosowanie w związku z wejściem w życie przepisów ustawy z dnia 29 marca 2007 roku o zmianie ustawy o prokuraturze, ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 64, poz. 432 ze zm.), powoduje, że sąd właściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy według przepisów obowiązujących przed zmianą stanu prawnego, zachowuje swą właściwość do zakończenia sprawy w danej instancji. Nie ulega także zmianie właściwość funkcjonalna sądu wyższego rzędu do rozpoznania środka odwoławczego.
ReguÅ‚a petryfikacji wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci sÄ…du oznacza, iż jeżeli w wyniku zmiany przepisów na podstawie Kodeksu postÄ™powania karnego nastÄ…piÅ‚a zmiana wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci sÄ…du, orzeka sÄ…d dotychczas wÅ‚aÅ›ciwy, gdy akt oskarżenia wniesiono przed dniem wejÅ›cia w życie owych zmian. Ma ona za zadanie uniemożliwić „manewrowanie” sprawami oczekujÄ…cymi, bÄ…dź bÄ™dÄ…cymi w toku - poprzez ich przekazywanie miÄ™dzy sÄ…dami rejonowymi i okrÄ™gowymi w zwiÄ…zku ze zmianÄ… wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci.
Stosowanie tej reguły nie jest potrzebne już na etapie drugo-instancyjnego rozpoznania sprawy, kiedy konsekwencją uchylenia wyroku jest podjęcie decyzji typu praworządnościowego, jaką stanowi przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania właściwemu sądowi. Jednak zgodnie z regułą petryfikacji właściwości sądu nie ulega także zmianie właściwość funkcjonalna sądu, który powinien rozpoznać środek odwoławczy. Jeśli - w rezultacie działania reguły petryfikacji właściwości - sądem wydającym rozstrzygnięcie w pierwszej instancji był sąd rejonowy, sądem właściwym do rozpoznania środka odwoławczego jest sąd okręgowy (art. 25 § 3 k.p.k.), który dopiero w wypadku konieczności wydania orzeczenia o charakterze kasatoryjnym przekazuje, po uchyleniu rozstrzygnięcia, sprawę do ponownego rozpoznania sądowi właściwemu według brzmienia przepisu ustalonego nowelizacją (w niniejszej sprawie: ustawą z dnia 29 marca 2007 roku).
Zasada petryfikacji właściwości sądu, określona w art. 7 przepisów wprowadzających kodeks postępowania karnego, nie obowiązuje więc w wypadku uchylenia przez sąd odwoławczy wyroku sądu pierwszej instancji w celu ponownego rozpoznania sprawy, a tym bardziej w wypadku uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji przez sąd kasacyjny po wzruszeniu prawomocności wyroku.
Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 19 grudnia 2007 r., sygn. akt I KZP 38/07