Publiczne poszukiwanie dłużnika

Pytanie:

Wierzyciel poszukuje dłużnika, któremu chce wytoczyć pozew. Ma zdjęcie jego dowodu osobistego i adres zameldowania, a także na bieżąco kontaktuje się emailem (a nawet przez telefon), ale dłużnik przebywa poza miejscem zameldowania i nie podaje aktualnego. To oczywiście może utrudnić doręczenie pozwu. Czy dopuszczalna jest sytuacja wyznaczenia nagrody za wskazanie obecnego miejsca pobytu dłużnika i opublikowanie takiego ogłoszenia w internecie, formie plakatów, ulotek, żeby np. zmobilizować tym rodzinę dłużnika lub jego samego do odbioru pozwu? Przy czym nie chodzi tutaj o publikację personaliów osoby jako definitywnego dłużnika, ale wyraźne poinformowanie społeczeństwa, że kwestia dotyczy wyłącznie wskazania miejsca pobytu po to, żeby można było przeprowadzić proces.

Masz inne pytanie do prawnika?

ODPOWIEDŹ PRAWNIKA

Proponowana przez Pana nagroda może zostać uznana za przyrzeczenie publiczne. Kto przez ogłoszenie publiczne przyrzekł nagrodę za wykonanie oznaczonej czynności, obowiązany jest przyrzeczenia dotrzymać. Natomiast istotna jest ocena legalności takiego przyrzeczenia. W pierwszej kolejności należy wskazać na potencjalne sankcje karne. Działanie takie może zostać potraktowane za naruszenie art. 212 Kodeksu karnego:

 

§ 1. Kto pomawia inną osobę, grupę osób, instytucję, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną niemającą osobowości prawnej o takie postępowanie lub właściwości, które mogą poniżyć ją w opinii publicznej lub narazić na utratę zaufania potrzebnego dla danego stanowiska, zawodu lub rodzaju działalności, podlega grzywnie albo karze ograniczenia wolności.  

§ 2. Jeżeli sprawca dopuszcza się czynu określonego w § 1 za pomocą środków masowego komunikowania, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku. 

§ 3. W razie skazania za przestępstwo określone w § 1 lub 2 sąd może orzec nawiązkę na rzecz pokrzywdzonego, Polskiego Czerwonego Krzyża albo na inny cel społeczny wskazany przez pokrzywdzonego.  

§ 4. Ściganie przestępstwa określonego w § 1 lub 2 odbywa się z oskarżenia prywatnego.

 

Można także rozważać naruszenie art. 191 Kodeksu karnego:

 

§ 1. Kto stosuje przemoc wobec osoby lub groźbę bezprawną w celu zmuszenia innej osoby do określonego działania, zaniechania lub znoszenia,  podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.   

§ 2. Jeżeli sprawca działa w sposób określony w § 1 w celu wymuszenia zwrotu wierzytelności,  podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

 

Istotna jest w tej sytuacji ustawowa definicja groźby bezprawnej. Za groźbę taką uważa się groźbę spowodowania postępowania karnego lub rozgłoszenia wiadomości uwłaczającej czci zagrożonego lub jego osoby najbliższej; nie stanowi groźby zapowiedź spowodowania postępowania karnego, jeżeli ma ona jedynie na celu ochronę prawa naruszonego przestępstwem.

Ponadto należy wskazać, że takie działanie może stanowić również naruszenie dóbr osobistych. Dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego. Przy czym należy wskazać, że jest to katalog otwarty. Poszukiwanie osoby w taki sposób mogłoby naruszyć prywatność, poczucie bezpieczeństwa i dobre imię tej osoby. W takiej sytuacji mógłby Pan zostać zobowiązany do zaprzestania takich działań, zapłaty zadośćuczynienia, a potencjalnie także odszkodowania.

Poszukiwanie osoby w taki sposób może stanowić także naruszenie ustawy o ochronie danych osobowych. Za dane osobowe uważa się wszelkie informacje dotyczące zidentyfikowanej lub możliwej do zidentyfikowania osoby fizycznej. Natomiast przez przetwarzanie danych osobowych rozumie się jakiekolwiek operacje wykonywane na danych osobowych, takie jak zbieranie, utrwalanie, przechowywanie, opracowywanie, zmienianie, udostępnianie i usuwanie, a zwłaszcza te, które wykonuje się w systemach informatycznych W tej sytuacji mielibyśmy do czynienia z taką sytuacją, a należy zaznaczyć, że przetwarzanie danych osobowych jest dopuszczalne tylko w ściśle określonych sytuacjach (które jednak w tej sytuacji nie zachodzą).

Oznacza to, że poszukiwanie osoby we wskazany sposób będzie naruszało obowiązujące regulacje i może skutkować przypisaniem Panu odpowiedzialności.

Potrzebujesz porady prawnej?

KOMENTARZE (1)

Roman

1.4.2013 0:44:55

Re: Publiczne poszukiwanie dłużnika

Witam! Nie miej skrupułów i rób wszystko bez ograniczeń w ramach rozsądku aby odszukać niegodziwego człowieka to niech on się martwi o swój wizerunek. W Twojej sytuacji liczył bym przede wszystkim na siebie i nie liczył bym zbytnio na pomoc rzekomych przyjaciół. Pamiętaj również o ustawowych okresach przedawnienia w dochodzeniu należności od tego dłużnika. Gdy ten nie odbiera korespondencji to tylko jego problem , gdyz można uzyskać wyrok zaocznie po dostarczeniu mu listem poleconym wezwania do zapłaty na adres zameldowania.


Dodaj komentarz

DODAJ KOMENTARZ

ZOBACZ TAKŻE:

  • 5.11.2015

    Poszukiwanie majątku dłużnika przez komornika

    Wierzyciel jest dysponentem postępowania egzekucyjnego. W związku z czym, co do zasady, wszczyna on to postępowanie, składając wniosek egzekucyjny, w którym wskazuje dłużnika, jego majątek (...)

  • 1.8.2014

    Poszukiwanie majątku przez komornika

    Przepisy o egzekucji wymagają, by we wniosku lub żądaniu przeprowadzenia egzekucji z urzędu wskazane było świadczenie, które ma być spełnione, oraz sposób egzekucji. Wierzyciel musi (...)

  • 16.3.2009

    Na czym polega akredytywa?

    Akredytywy znajdują zastosowanie zarówno w obrotach krajowych jak i zagranicznych. Akredytywa gwarantuje dostawcy bezwzględne i natychmiastowe otrzymanie należności, a odbiorcy pozwala uzależnić (...)

  • 6.4.2012

    Przyrzeczenie publiczne

    Jest to jednostronne oświadczenie woli dłużnika, który w drodze ogłoszenia publicznego przyrzeka nagrodę za wykonanie oznaczonej czynności. Publiczność ogłoszenia oznacza, iż powinno ono (...)

  • 14.11.2017

    Odpowiedzialność przejemcy długu wobec dłużnika w razie braku zgody wierzyciela na przejęcie długu

    Strony mogą zastrzec w umowie (np. sprzedaży nieruchomości), iż nabywca (osoba trzecia) przejmie dług sprzedawcy, który ten posiada wobec innego podmiotu (np. banku w ramach zawartej umowy (...)