Konsekwencje zrzeczenia się prawa użytkowania wieczystego

Sąd Najwyższy stwierdził, że zrzeczenie się prawa użytkowania wieczystego powoduje jego wygaśnięcie.

Jakie skutki pociąga za sobą dokonane zrzeczenie. Należy rozstrzygnąć, czy należy w drodze analogii zastosować art. 179 k.c. określający skutki zrzeczenia się własności nieruchomości, czy też art. 246 § 1 k.c. dotyczący skutków zrzeczenia się ograniczonego prawa rzeczowego. Zagadnienie prawne przedstawione do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu było już analizowane. W uchwale z dnia 19 maja 2006 r., III CZP 26/06 (dotychczas niepublikowana) Sąd Najwyższy zajął stanowisko, że zrzeczenie się przez osobę fizyczną prawa użytkowania wieczystego powoduje wygaśnięcie tego prawa. Skład orzekający w niniejszej sprawie pogląd ten podziela, podobnie jak obszerny wywód prawny zawarty w uzasadnieniu powołanej uchwały III CZP 26/06. Prawo przewiduje możliwość zrzeczenia się ograniczonego prawa rzeczowego. Zgodnie z art. 246 k.c. uprawniony może zrzec się ograniczonego prawa rzeczowego składając oświadczenie właścicielowi rzeczy obciążonej i prawo to wygasa (§ 1). Jeżeli jednak było ujawnione w księdze wieczystej, do jego wygaśnięcia potrzebne jest wykreślenie prawa z księgi wieczystej. Zrzeczenie się ograniczonego prawa rzeczowego, a więc prawa na rzeczy cudzej, oznacza powrót granic prawa własności do „stanu pierwotnego", a więc sprzed jego ograniczenia spowodowanego powstaniem ograniczonego prawa rzeczowego. Przypomnieć zatem jedynie należy, że użytkowanie wieczyste, mimo cech bliskich własności nieruchomości, wykazuje istotne podobieństwo z prawami rzeczowymi ograniczonymi - jest prawem na rzeczy cudzej.