Sąd Najwyższy o szczepieniach...

28.9.2022

A.J.Zespół e-prawnik.pl

A.J.
Zespół e-prawnik.pl

Sąd Najwyższy wypowiedział się w przedmiocie odpowiedzialności cywilnej za prowadzenie badań klinicznych wbrew przepisom ustawy. Wyrokiem z 21 września 2022 r., sygn. I NSNc 75/21, Sąd Najwyższy uchylił w części zaskarżony skargą nadzwyczajną Prokuratora Generalnego wyrok Sądu Okręgowego w Toruniu z 18 września 2019 r., sygn. VIII Ca 298/19 i przekazał sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia o kosztach postępowania przed Sądem Najwyższym.

Porady prawne

Czego dotyczyła sprawa?

Sąd Okręgowy w Toruniu ustalił, że w przychodni pozwanej spółki realizowano zatwierdzony w 2007 r. przez Ministra Zdrowia projekt badawczy, oceniający immunogenność, bezpieczeństwo stosowania oraz tolerancję dwóch dawek szczepionki przeciwko grypie FLUAD-H5N1 u osób dorosłych i w podeszłym wieku. Pacjentom miały być podawane dwa rodzaje preparatów: FLUAD (przeciwko sezonowemu wirusowi zwykłej grypy) i FLUAD-H5N1 (przeciwko pandemicznemu wirusowi ptasiej grypy). Uczestnicy badania nie byli jednak należycie informowani o jego charakterze i celu, przeciwskazaniach do wzięcia udziału w badaniu, ryzyku z tym związanym, ubezpieczeniu czy rekompensacie w postaci zwrotu kosztów podróży. Nie wiedzieli, że podawana im była niedopuszczona do obrotu substancja na ptasią grypę, sądzili, że otrzymują szczepionkę na grypę sezonową.

Sąd Okręgowy w Toruniu uznał w tej sytuacji odpowiedzialność cywilną pozwanej spółki. Zdecydował się jednak obniżyć zasądzone każdemu z pokrzywdzonych przez Sąd I instancji zadośćuczynienie z 5000 zł do 500 zł.

Co stwierdził SN?

Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę nadzwyczajną, stwierdził, że zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem zasądzenie niewspółmiernie niskiego zadośćuczynienia pieniężnego podlega kontroli Sądu Najwyższego. Zadośćuczynienie winno pokrzywdzonemu w pełni lub w możliwym stopniu rekompensować wyrządzoną krzywdę (por. wyroki SN z: 26 maja 1948 r., sygn. C 859/48; 15 września 1999 r., sygn. III CKN 339/98; 30 stycznia 2004 r.,sygn. III CK 131/03; 5 grudnia 2006 r., sygn.I PK 102/06; 11 listopada 2012 r., sygn. II CSK 677/11; 7 marca 2013 r., sygn. II CSK 364/12; 17 kwietnia 2015 r., sygn. III CSK 173/14; 8 września 2017 r., sygn. II CSK 842/16; 7 lutego 2019 r., sygn. II CSK 1/18, oraz postanowienia SN z: 8 stycznia 2019 r., sygn. IV CSK 245/18 czy z 4 lipca 2019 r., sygn. V CSK 78/19; wyrok TK z 7 lutego 2005 r., sygn. SK 49/03).

Zadośćuczynienie nie może więc mieć nigdy dla pokrzywdzonego znaczenia symbolicznego, lecz powinno stanowić rzeczywiste wynagrodzenie krzywdy (orzeczenia SN z: 24 stycznia 1962 r., sygn. 4 CR 453/61; 26 lutego 1962 r., sygn. 4 CR 902/61; 15 lipca 1977 r., sygn. IV CR 266/77).

Prawo powszechne wymaga wykładni w zgodzie z Konstytucją RP oraz w zgodzie z prawem międzynarodowym, co dotyczy także prawa odszkodowawczego. Sąd Najwyższy podzielił w tym zakresie pogląd wyrażony przez Trybunał Konstytucyjny, zgodnie z którym przy ocenie, czy zagwarantowano poszkodowanym, którzy doznali uszczerbku na osobie szczególną, wymaganą przez Konstytucję RP ochronę, uwzględniać trzeba zawsze art. 2 i 30 Konstytucji RP. Prawo powszechne realizuje zasadniczo preferencje aksjologiczne systemu prawa przez uznanie szczególnego charakteru uszczerbków na osobie. Wymaga jednak zawsze konfrontacji z podstawowymi zasadami konstytucyjnymi (por. wyroki TK z: 1 września 2006 r., sygn. SK 14/05; 7 lutego 2005 r., sygn. SK 49/03, a także wyrok SN RFN z 2 kwietnia 2019 r., sygn. VI ZR 13/18; wyrok TK RFN z 28 maja 1993 r., sygn. 2 BvF 2/90 oraz 4 i 5/92). Także w orzecznictwie Europejskiego Trybunału Praw Człowieka wielokrotnie podkreślano, że zasądzanie przez sądy państw-stron Konwencji zbyt niskich zadośćuczynień narusza Konwencję (por. choćby wyrok ETPC z 13 kwietnia 2021 r., Scripnic v. Mołdawia).

Odnosząc powyższe do rozpoznawanej skargi nadzwyczajnej, Sąd Najwyższy stwierdził, że dziesięciokrotne obniżenie przez Sąd II instancji i tak bardzo niskiego – zarówno według miar obiektywnych (na datę orzekania przez Sąd II instancji), jak i subiektywnych dotyczących pokrzywdzonych – zadośćuczynienia pieniężnego za uszczerbek na najważniejszych dobrach osobistych człowieka – godności i wolności, spowodowany zawinionym, a jak wynika z akt sprawy, także podyktowany niskimi pobudkami czyn, za który lekarze, pielęgniarki, a także osoby wchodzące w skład organu zarządzającego pozwanej spółki zostali – w odrębnym postępowaniu – uznani za winnych czynów z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k., art. 126a ustawy z dnia 6 września 2001 r. – Prawo farmaceutyczne w zw. z art. 11 § 2 k.k. i art. 12 k.k., narusza podstawowe zasady porządku prawnego. W świetle orzecznictwa Sądu Najwyższego widać, że zasądzane kwoty zadośćuczynień za naruszenia dóbr osobistych, co istotne – mając na względzie ustalony stan faktyczny sprawy – w sprawach niezwiązanych z rozstrojem zdrowia, są znacznie wyższe niż kwoty zasądzone w niniejszej sprawie zarówno przez Sąd I instancji, jak i – wielokrotnie – wyższe od kwot zasądzonych przez Sąd II instancji. Dlatego, uwzględniając zasadę równości – stanowiącą istotny komponent zasady demokratycznego państwa prawnego i należytego wymiaru zadośćuczynienia – Sąd Najwyższy uznał, że obniżone przez Sąd II instancji zadośćuczynienie jest oczywiście i rażąco nieadekwatne w stosunku do krzywd doznanych przez pokrzywdzonych.

Sąd Najwyższy nie podzielił przy tym poglądu, że samo naruszenie dóbr osobistych jest krzywdą. Krzywdą są bowiem jedynie konsekwencje, które to naruszenie rodzi w postaci bólu, stresu lub innego rodzaju negatywnych skutków dla pokrzywdzonego. Podkreślił jednak, że wszystkie okoliczności sprawy, a w szczególności charakter naruszonego dobra i stan w jakim pokrzywdzony się znajduje, powinny być zawsze brane pod uwagę przy wymiarze zadośćuczynienia. 

Decydując się na uchylenie zaskarżonego wyroku w części oddalającej apelację pozwanej spółki (pkt 1), Sąd Najwyższy kierował się treścią art. 89 § 1 u.SN. in principio oraz utrwalonym w orzecznictwie Sądu Najwyższego stanowiskiem, że demokratyczne państwo prawne zobowiązane jest usuwać z obrotu orzeczenia obarczone poważnymi wadami, w szczególności orzeczenia naruszające podstawowe zasady konstytucyjne. Sąd Najwyższy uznał, że demokratyczne państwo prawne zobowiązane jest do skutecznej ochrony wolności i godności jednostek, bezpieczeństwa prawnego – naruszonego prowadzeniem wbrew ustawie badań klinicznych – oraz innych podstawowych dóbr na czele z zaufaniem jednostek do państwa i służby zdrowia, naruszonych pierwotnie prowadzeniem wbrew przepisom ustawy badań, a następnie zdecydowaną odmową przyznania niewygórowanego w realiach sprawy zadośćuczynienia.

Zob. wyrok SN z dnia 21 września 2022 r. z uzasadnieniem (sygn. akt I NSNc 75/21)

Porady prawne

Potrzebujesz porady prawnej?

Nowi sędziowie Sądu Najwyższego powołani

Nowi sędziowie Sądu Najwyższego powołani

Prezydent powołał nowych sędziów Sądu Najwyższego Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Andrzej Duda wręczył 10 października 2018 r. w Pałacu Prezydenckim akty powołania do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego Sądu Najwyższego. Do Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN Prezydent RP powołał 19 sędziów, do Izby Cywilnej – siedmiu i do Izby (...)

Który sąd osądzi przestępcę?

Który sąd osądzi przestępcę?

  Rozdział 1 działu II Kodeksu postępowania karnego (dalej: k.p.k.) określa właściwość i skład sądu karnego. W których sprawach orzeka sąd rejonowy? Właściwość sądów jest wyznaczana przez przedmiot orzekania, a nie przez ilość wysiłku organizacyjnego czy intelektualnego, jaki trzeba włożyć w zbadanie sprawy przed wyrokowaniem. Ustalanie właściwości (...)

Kto i kiedy może skorzystać z kasacji, czyli jak złożyć skargę kasacyjną?

Kto i kiedy może skorzystać z kasacji, czyli jak złożyć skargę kasacyjną?

Od lutego 2005 r. obowiązują zupełnie nowe przepisy kodeksu postępowania cywilnego w zakresie kasacji. Została wprowadzona skarga kasacyjna. Kto i od jakiego orzeczenia może wnieść skargę kasacyjną? Skarga kasacyjna przysługuje od wydanego przez sąd II instancji prawomocnego wyroku lub postanowienia w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończących postępowanie. (...)

Z jakich przyczyn można wypowiedzieć umowę o pracę?

Z jakich przyczyn można wypowiedzieć umowę o pracę?

  Kiedy przyczyny wypowiedzenia są uzasadnione, a kiedy nieuzasadnione? W artykule niniejszym omówione zostały poszczególne przyczyny wypowiedzenia i rozwiązania umowy o pracę wraz z oceną ich zasadności. Nie da się jednoznacznie określić, czy dana przyczyna ujęta abstrakcyjnie, bez odniesienia do danego przypadku, jest uzasadniona, czy nie. Przyczyna uzasadniająca wypowiedzenie (...)

SN o wyborze sędziów

SN o wyborze sędziów

Wyrok TSUE z 19 listopada 2019 r. powinien być wykonany w pełni z poszanowaniem zasad Konstytucji RP - uznał SN. ##baner## Uchwała Sądu Najwyższego W dniu 8 stycznia br. Sąd Najwyższy w składzie siedmiu sędziów - po rozstrzygnięciu w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych zagadnienia prawnego w sprawie o sygn. I NOZP 3/19 - podjął uchwałę następującej treści: I. (...)

Tryb i warunki wnoszenia kasacji w postępowaniu cywilnym (stan prawny obowiązujący do 6 lutego 2005 r.)

Tryb i warunki wnoszenia kasacji w postępowaniu cywilnym (stan prawny obowiązujący do 6 lutego 2005 r.)

    Kiedy przysługuje kasacja? Kasacja przysługuje w postępowaniu procesowym od wydanych w drugiej instancji: wyroków (częściowych, wstępnych, uzupełniających, łącznych), postanowień o odrzuceniu pozwu, postanowień o umorzeniu postępowania kończących postępowanie w sprawie wydawanych przez sąd drugiej instancji. Niedopuszczalne jest zaskarżenie orzeczenia (...)

Procedura rozpoznawania protestów wyborczych

Procedura rozpoznawania protestów wyborczych

W związku ze dużą liczbą złożonych protestów wyborczych oraz ze zwiększonym zainteresowaniem sprawami z zakresu protestów wyborczych, Sąd Najwyższy wyjaśnił procedurę ich rozpoznawania oraz możliwość udziału mediów w czynnościach Sądu. Możliwość złożenia protestów wyborczych Protesty przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej (...)

Informacje o szczepieniu przeciw COVID-19

Informacje o szczepieniu przeciw COVID-19

Szczepionka przeciw COVID-19  Jak twierdzi rząd, szczepionka przeciw COVID-19 to jeden z najważniejszych elementów, dzięki któremu możemy powstrzymać epidemię. Jak działa? Szczepionka wyzwala w organizmie człowieka naturalną produkcję przeciwciał. Stymuluje także nasze komórki odpornościowe, tak aby chroniły nas przed zakażeniem COVID-19. ##baner## Dla (...)

Jak przebiega szczepienie przeciwko COVID-19 i jak się do niego przygotować?

Jak przebiega szczepienie przeciwko COVID-19 i jak się do niego przygotować?

W jaki sposób można się zaszczepić przeciwko COVID-19? W jaki sposób można zapisać się na szczepienie? ##baner## Jak zapisujesz / rejestrujesz się na szczepienie? W tym celu możesz: zadzwonić na bezpłatną infolinię Narodowego Programu Szczepień: 989; skontaktować się z wybranym punktem szczepień Znajdź punkt szczepień; zapisać się , wysyłając (...)

Szczepienia przeciw COVID-19 osób w wieku 40-59 lat

Szczepienia przeciw COVID-19 osób w wieku 40-59 lat

Rozpoczęły się szczepienia przeciw COVD-19 osób w wieku 40-59 lat. Ci, którzy zgłosili chęć zaszczepienia, już zapisują się na termin. Pozostali będą zapisywać się na szczepienie według harmonogramu. Początek rejestracji dla grup wiekowych Data rejestracji Grupa wieku 12 kwietnia rocznik 1962 13 kwietnia rocznik 1963 14 kwietnia rocznik 1964 15 kwietnia rocznik 1965 16 kwietnia rocznik 1966 17 kwietnia rocznik 1967 19 kwietnia rocznik 1968 20 kwietnia rocznik 1969 21 kwietnia rocznik 1970 22 kwietnia rocznik 1971 23 kwietnia rocznik 1972 24 kwietnia rocznik 1973 Jeżeli (...)

Od poniedziałku rusza rejestracja 16 i 17-latków na szczepienia

Od poniedziałku rusza rejestracja 16 i 17-latków na szczepienia

Kwestionariusz wstępnego wywiadu przesiewowego przed szczepieniem osoby niepełnoletniej przeciw COVID-19 od niedzieli będzie dostępny na stronie gov.pl. Rejestracja nastolatków powyżej 16. roku życia rozpocznie się od 17 maja 2021 r. ##baner## Rejestracja na szczepienia przeciwko COVID-19 dla osób w wieku 16-17 lat - "W poniedziałek rusza rejestracja na szczepienia przeciwko (...)

Szczepienia osób w wieku 18-39 lat

Szczepienia osób w wieku 18-39 lat

Od 29 kwietnia e-skierowanie na szczepienie przeciw COVID-19 będą otrzymywać osoby w wieku 39-18 lat. Do 10 maja wszystkie osoby pełnoletnie będą miały już wystawione e-skierowania. Codziennie od 29 kwietnia możliwość umówienia się na szczepienie uzyskają dwa roczniki, zaczynając od osób urodzonych w latach 1980 i 1981. Od 7 maja e-skierowania na szczepienie będą (...)

Kiedy szczepienie psa przeciwko wściekliźnie jest obowiązkowe?

Kiedy szczepienie psa przeciwko wściekliźnie jest obowiązkowe?

Obowiązkowemu ochronnemu szczepieniu przeciwko wściekliźnie, zgodnie z ustawą o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt  podlegają psy powyżej 3. miesiąca życia. Posiadacze psów są obowiązani zaszczepić psy przeciwko wściekliźnie w terminie 30 dni od dnia ukończenia przez psa 3. miesiąca życia, a następnie nie rzadziej niż co 12 (...)

Szczepienia przeciw COVID-19 dla 12-15-latków

Szczepienia przeciw COVID-19 dla 12-15-latków

Szczepienia dzieci w wieku 12-18 lat  Od 7 czerwca rodzice mogą zapisywać na szczepienia przeciw COVID-19 dzieci w wieku 12–15 lat. Na Internetowym Koncie Pacjenta dziecka znajdziesz jego e-skierowanie. Dowiedz się więcej o dostępie do Internetowego Konta Pacjenta Twojego dziecka. Na szczepienia dziecko w wieku 12–15 lat można zarejestrować: kontaktując (...)

Szczepionki przeciwko COVID-19 już niedługo dostępne dla Polaków

Szczepionki przeciwko COVID-19 już niedługo dostępne dla Polaków

Jak podał rząd, od początku epidemii ludzie na całym świecie wyczekiwali szczepionki, która powstrzyma rozprzestrzenianie się COVID-19. Dzięki miesiącom ciężkiej pracy naukowców już niedługo będzie można rozpocząć szczepienia. Będą one darmowe i dobrowolne. Polska podpisała umowy na zakup ponad 45 mln dawek szczepionek, po ich zatwierdzeniu przez europejskie instytucje. (...)

Projekt małej nowelizacji prawa farmaceutycznego

Projekt małej nowelizacji prawa farmaceutycznego

Projekt ustawy o zmianie ustawy Prawo farmaceutyczne oraz niektórych innych ustaw  Lepsza ochrona zdrowia publicznego przez wzmocnienie systemu nadzoru nad wytwarzaniem produktów leczniczych i obrotem nimi, ograniczenie wywozu leków za granicę w celu zwiększenia ich dostępności dla pacjentów w Polsce oraz lepszy dostęp do nowych terapii lekowych – to są (...)

Mała nowelizacja prawa farmaceutycznego

Mała nowelizacja prawa farmaceutycznego

Czemu służy ustawa z dnia 7 czerwca 2018 r. o zmianie ustawy – Prawo farmaceutyczne oraz niektórych innych ustaw?  Celem tej nowelizacji jest częściowa implementacja przepisów dyrektywy 2001/83/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 6 listopada 2001 r. w sprawie wspólnotowego kodeksu odnoszącego się do produktów leczniczych stosowanych u ludzi (Dz.Urz. (...)

Królik doświadczalny bez odszkodowania

Królik doświadczalny bez odszkodowania

Nawet najbardziej profesjonalnie przeprowadzone badania kliniczne leków mogą być ryzykowne dla pacjenta. Istotą badania jest przecież ustalenie, czy takie ryzyko istnieje.(...)Nowelizacja prawa farmaceutycznego wzbudziła nadzieje na takie nowoczesne i zgodne z prawem unijnym unormowanie badań klinicznych. Niestety, powstała regulacja niewolna od błędów, a na dodatek niepełna, utrzymano (...)

Wysyłkowe apteki

Wysyłkowe apteki

W związku z ewolucją prawa europejskiego dotyczącego produktów leczniczych zmieniają się również przepisy polskiego prawa w tym zakresie. Dnia 1 maja 2007 r. weszła w zasadzie w życie gruntowna nowelizacja Prawa farmaceutycznego, która przede wszystkim oficjalnie legalizuje sprzedaż wysyłkową leków wydawanych bez recepty. Praktyki takie są od dawna dopuszczone w Unii Europejskiej. (...)

Odpowiedzialność cywilna dłużnika - stan prawny aktualny do dnia 30 września 2003 r.

Odpowiedzialność cywilna dłużnika - stan prawny aktualny do dnia 30 września 2003 r.

  Na początku tej porady należy przedstawić relację dług – odpowiedzialność i określić jakie są rodzaje odpowiedzialności, aby dalsze wywody były zrozumiałe. Odpowiedzialność osobista i rzeczowa. Odpowiedzialność wiąże się z obowiązkiem pokrycia długu, z przymusową realizacją świadczenia. Zwykle odpowiedzialność wywodzi się z długu i występuje łącznie z nim, (...)

Kiedy odpowiada się za czyn zabroniony, a kiedy za niewykonanie umowy?

Kiedy odpowiada się za czyn zabroniony, a kiedy za niewykonanie umowy?

Życie codzienne, zarówno konsumenta, jak i przedsiębiorcy, nie jest pozbawione nieprzewidzianych zdarzeń, szkód, wypadków, które powodowane są bądź przez kontrahenta, zleceniobiorcę, pracownika, bądź przez osobę niezwiązaną z nami żądną umową. Na tym gruncie wyłania się zagadnienie cywilnej odpowiedzialności kontraktowej i deliktowej, których podstawowe (...)

Odpowiedzialność majątkowa członków zarządu spółek prawa handlowego

Odpowiedzialność majątkowa członków zarządu spółek prawa handlowego

 Odpowiedzialność materialna członków zarządu spółek prawa handlowegoCzłonkowie zarządów spółek prawa handlowego mają szeroki zakres kompetencji i daleko posuniętą niezależność w sprawowaniu swych funkcji. Niejednokrotnie za pełnienie obowiązków otrzymują wysokie wynagrodzenie. Z drugiej strony trzeba mieć świadomość, że w systemie prawa (...)

Obowiązkowe ubezpieczenie OC kierowców - zakres odpowiedzialności ubezpieczyciela

Obowiązkowe ubezpieczenie OC kierowców - zakres odpowiedzialności ubezpieczyciela

Posiadacz pojazdu mechanicznego jest obowiązany zawrzeć umowę obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody powstałe w związku z ruchem posiadanego przez niego pojazdu. Ubezpieczeniem OC posiadaczy pojazdów mechanicznych jest objęta odpowiedzialność cywilna każdej osoby, która kierując pojazdem mechanicznym w okresie trwania odpowiedzialności ubezpieczeniowej, (...)

Użytkownicy Odsiebie.com trafią za kratki?

Użytkownicy Odsiebie.com trafią za kratki?

Według Gazety Prawnej użytkownicy portalu Odsiebie.com - którzy wymieniali się plikami - mogą zostać pociągnięci do odpowiedzialności karnej oraz cywilnej. Za samo ściąganie plików mp3, filmów czy zdjęć z internetu (nawet pirackich) grozi co najwyżej odpowiedzialność cywilna, jeżeli jednak użytkownik udostępniał pirackie pliki innym osobom, to może spędzić (...)

Osoba bliska poszkodowanego nie dostanie zadośćuczynienia...

Osoba bliska poszkodowanego nie dostanie zadośćuczynienia...

Osobie bliskiej poszkodowanego, który na skutek czynu niedozwolonego doznał ciężkiego i trwałego rozstroju zdrowia, nie przysługuje zadośćuczynienie pieniężne na podstawie art. 448 k.c. - orzekł Sąd Najwyższy. Uchwała Sądu Najwyższego W dniu 22 października 2019 r. Sąd Najwyższy w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w składzie 7 sędziów (...)

Zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę z tytułu śmierci członka rodziny

Zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę z tytułu śmierci członka rodziny

Kodeks cywilny przewiduje możliwość przyznania członkom rodziny zmarłego, w zależności od okoliczności sprawy w art. 446 § 4 bądź w art. 448, stosownego zadośćuczynienia za śmierć członka rodziny. Zgodnie z tym pierwszym przepisem, sąd może także przyznać najbliższym członkom rodziny zmarłego odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. (...)

Odszkodowanie za niesłuszne skazanie, tymczasowe aresztowanie lub zatrzymanie

Odszkodowanie za niesłuszne skazanie, tymczasowe aresztowanie lub zatrzymanie

Komu przysługuje odszkodowanie? Odszkodowanie za poniesioną szkodę oraz zadośćuczynienie za doznaną krzywdę, wynikłe z wykonania względem niego w całości lub w części kary, której nie powinien był ponieść, przysługuje oskarżonemu, który w wyniku wznowienia postępowania lub kasacji został uniewinniony lub skazany na łagodniejszą karę, a także jeżeli (...)

O prawa rodzin osób najciężej poszkodowanych...

O prawa rodzin osób najciężej poszkodowanych...

Rzecznik Finansowy apeluje o szybkie usunięcie rozbieżności  Bliscy osób poważnie poszkodowanych dodatkowo cierpią na skutek niepewności prawnej związanej z ich uprawnieniami do żądania zadośćuczynienia za krzywdę. Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN, po raz kolejny zajęła zupełnie przeciwstawne stanowisko do tego prezentowane przez Izbę Cywilną SN. (...)

Szkoda na osobie, czyli o odszkodowaniu za utratę zdrowia

Szkoda na osobie, czyli o odszkodowaniu za utratę zdrowia

  Co to jest szkoda na osobie? Szkoda na osobie polega na uszkodzeniu ciała, wywołaniu rozstroju zdrowia, pozbawieniu życia, pozbawieniu wolności i naruszeniu innych dóbr osobistych człowieka. Szkoda na osobie może być wywołana czynem niedozwolonym (np. pobiciem, spowodowaniem wypadku samochodowego itp.). Pod pojęciem szkody kodeks cywilny rozumie wszelkie uszczerbki wynikłe z (...)

Jak działa e-recepta?

Jak działa e-recepta?

E-recepty obowiązkowe od 8 stycznia 2020 r. 8 stycznia 2020 r. wejdzie w życie obowiązek wystawiania recept w postaci elektronicznej. ##baner## Jednak w określonych przypadkach recepty będą również po ww. dacie wystawiane w postaci papierowej. Dotyczy to: recept w ramach tzw. importu docelowego, recept dla osób o nieustalonej tożsamości, recept transgranicznych (do końca (...)

Pierwszy tydzień e-recepty w Polsce

Pierwszy tydzień e-recepty w Polsce

Od 1 stycznia 2019 wszystkie apteki w Polsce są zobowiązane do podłączenia do platformy e-zdrowie (P1). Realizacja e-recept Platforma e-zdrowie daje możliwość realizacji e-recept, ale także generowania elektronicznego Dokumentu Realizacji Recepty (DRR) – zarówno w postaci papierowej, jak i elektronicznej. Oznacza to, że każda zrealizowana recepta, zarówno elektroniczna, (...)

Uznanie szczepienia przeciwko COVID-19 wykonanego poza granicami Polski

Uznanie szczepienia przeciwko COVID-19 wykonanego poza granicami Polski

Pojawił się komunikat nr 13 Ministra Zdrowia w sprawie uznania szczepienia przeciwko COVID-19 wykonanego poza granicami Rzeczpospolitej Polskiej oraz wydania Unijnego Certyfikatu COVID-19 (UCC). ##baner## Co wyjaśnił Minister Zdrowia? Jak szczepienie dokonane za granicą wprowadzić do krajowego systemu ewidencji szczepień prowadzonego w systemie e-Zdrowie (P1), aby uzyskać Unijny Certyfikat (...)

Płyną pieniądze na zdrowie...

Płyną pieniądze na zdrowie...

Zwiększenie środków publicznych przeznaczonych na finansowanie świadczeń gwarantowanych Ustawa z dnia 24 listopada 2017 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych ma na celu poszerzenie dostępu do świadczeń gwarantowanych – świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych poprzez zwiększenie (...)

Za młodzi, aby dbać o zdrowie? Niemożliwe!

Za młodzi, aby dbać o zdrowie? Niemożliwe!

Kampania „Bądź zdrowy - bądź sobą" zachęca młodych ludzi do dokonywania świadomych wyborów, kiedy w grę wchodzi ich zdrowie.Młodzież rzadko stawia zdrowie na pierwszym miejscu. A przecież wiele problemów ze zdrowiem - związanych z otyłością, spożyciem alkoholu, paleniem papierosów i zażywaniem narkotyków - zaczyna się już we wczesnym wieku. Nasz styl życia kształtuje (...)

Zasady zlecania testów na koronawirusa

Zasady zlecania testów na koronawirusa

Jak ma postępować lekarz rodzinny, gdy zgłosi się do niego pacjent z objawami charakterystycznymi dla COVID-19 i co dzieje się z chorym, który otrzyma pozytywny wynik testu, a nie jest samodzielny – m.in. na takie pytania odpowiadają algorytmy postępowania z pacjentem, które trafią dziś do lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej (POZ) w całej Polsce. ##baner## Sześć (...)

Adherence. Współodpowiedzialność w procesie leczniczym

Adherence. Współodpowiedzialność w procesie leczniczym

Podstawy współodpowiedzialności za proces leczenia  W dyskusji o ochronie zdrowia coraz częściej spotykamy się z pojęciem adherence, czy „adherencji”. Jest ono związane z terminami: compliance, czyli przestrzeganie zaleceń lekarskich, persistence, czyli systematyczność, wytrwałość w stosowaniu terapii i jej nieprzerywanie oraz concordance – (...)

Usługi pielęgnacyjne - komu przysługują?

Usługi pielęgnacyjne - komu przysługują?

Dla kogo przeznaczone są świadczenia pielęgnacyjne oraz opiekuńcze? Świadczenia te są udzielane: pacjentom wymagającym całodobowych świadczeń pielęgnacyjnych, opiekuńczych i rehabilitacyjnych, którzy powinni kontynuować leczenie, pacjentom niewymagającym hospitalizacji na oddziale szpitalnym, którzy w ocenie skali poziomu samodzielności (skala Barthel) (...)

Utrwalanie procesu leczenia pacjenta na nośnikach elektronicznych jako dowód w sprawach o błąd medyczny

Utrwalanie procesu leczenia pacjenta na nośnikach elektronicznych jako dowód w sprawach o błąd medyczny

W ostatnich latach coraz powszechniejszą stała się sytuacja, kiedy pacjent stara się utrwalać przebieg procesu swojego leczenia, najczęściej wykorzystując do tego celu możliwości, jakie daje mu telefon komórkowy (wyposażone w aparat fotograficzny, kamerę oraz dyktafon). Potajemne nagrywanie różnych sytuacji przestało być domeną życia publicznego, a zwłaszcza polityki, (...)

Pacjent ma prawo do wyrażenia zgody

Pacjent ma prawo do wyrażenia zgody

Na czym polega prawo do wyrażenia zgody? Pacjent ma prawo do wyrażenia zgody lub jej odmowy na udzielenie określonych świadczeń zdrowotnych. Warunkiem udzielenia przez pacjenta skutecznej i ważnej zgody jest uprzednie przekazanie mu pełnej informacji o: swoim stanie zdrowia, rozpoznaniu, proponowanych oraz możliwych metodach diagnostycznych i leczniczych, dających się przewidzieć następstwach (...)

Zapytaj prawnika:

Dodaj załącznikDodaj załącznik

Oświadczenia i zgody RODO:


PORADY PRAWNIKA

Pracodawca zwolnił mnie ze względu na likwidację stanowiska.

Pracodawca zwolnił mnie ze względu na likwidację stanowiska.

Dostałem wypowiedzenie pracy, uzasadnieniem według mojego pracodawcy, było to że likwiduje moje stanowisko pracy. Miesiąc po moim zwolnieniu dostałem informację od mojego znajomego który pracował (...)

ZUS zakwestionował wpłacone przeze mnie podwyższone składki

ZUS zakwestionował wpłacone przeze mnie podwyższone składki

Pracowałam w firmie mojego męża, przez pewien czas płaciłam podwyższone składki. Niestety ZUS mi to zakwestionował, stwierdzając że zatrudnienie miało charakter fikcyjny, po to tylko żebym (...)

Czy kara pieniężna za jazdę bez biletu przedawnia się?

Czy kara pieniężna za jazdę bez biletu przedawnia się?

W 1.08.2005r roku jechałem pociągiem bez biletu. Dostałem mandat, którego nie zapłaciłem. Dwa miesiące po otrzymaniu kary (11.10.2005r), dostałem wezwanie do zapłaty z sądu z powództwa pkp przewozy (...)

Związanie sądów uchwałami Sądu Najwyższego

Związanie sądów uchwałami Sądu Najwyższego

Prawo oraz orzecznictwo jest w ciągłe modyfikowane i zmieniane. Wciąż nowelizacje i zmiany w orzecznictwie. Dochodzi do sytuacji, że nie można zakończyć sprawy wzorując się na uchwale, która (...)

Skład sądu

Skład sądu

W niektórych sprawach sądowych skład orzekający Sądu składa się z sędziego i towarzyszących mu ławników. W jakich sytuacjach prawo nakazuje obecność ławników na rozprawie karnej lub cywilnej (...)

Orzeczenia wydawane przez Sąd Najwyższy, do którego skierowano skargę kasacyjną

Orzeczenia wydawane przez Sąd Najwyższy, do którego skierowano skargę kasacyjną

Jakie orzeczenia może wydać Sąd Najwyższy, do którego skierowano skargę kasacyjną? Należy wskazać na treść art. 398 z ind. 14 k.p.c., który stanowi, że Sąd Najwyższy oddala skargę (...)

Zakres odpowiedzialności ubezpieczyciela

Zakres odpowiedzialności ubezpieczyciela

Słyszałem, że w umowach ubezpieczyciele zwalniają się z odpowiedzialności za kradzież samochodu, jeśli użytkownik pozostawił w samochodzie dokumenty. Nie widzę związku pomiędzy pozostawieniem (...)

Obowiązek szczepienia psów

Obowiązek szczepienia psów

Czy niedopełnienie obowiązku szczepienia psa stanowi wykroczenie? Jakie kary może stosować Gminna Straż Miejska w sytuacji kiedy nie jest dopełniany obowiązek szczepienia psów? Obowiązek szczepienia (...)

Szkoda wyrządzona przez kota

Szkoda wyrządzona przez kota

Wracałyśmy z córką z przedszkola do domu. Już na naszym podwórku, córka zauważyła swoją ulubioną lalkę "przytulanej" (tzw. "szmaciankę") pod krzakiem. Leżał na niej kot sąsiadów - niedawno (...)

Odpowiedzialnośc cywilna detektywa

Odpowiedzialnośc cywilna detektywa

Czy jeśli detektyw fałszywie oskarżał osobę, co spowodowało skierowanie ścigania przeciwko niej, a w efekcie areszt a następnie umorzenie śledztwa, będzie odpowiadał za czyn w ramach obowiązkowego (...)

Odpowiedzialność cywilna pośrednika w obrocie nieruchomościami

Odpowiedzialność cywilna pośrednika w obrocie nieruchomościami

Jak wygląda odpowiedzialność cywilna pośrednika w obrocie nieruchomościami? Zgodnie z art. 180 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami pośrednik wykonuje czynności zawodowe osobiście lub przy (...)

OC biur rachunkowych - odpowiedzialność

OC biur rachunkowych - odpowiedzialność

Prowadzę biuro rachunkowe , jestem ubezpieczony obowiązkowym OC od prowadzenia ksiąg rachunkowych i podatkowych (PZU). Mam pytanie odnośnie błędu biura dotyczącego nienależnie odliczanego u klienta (...)

Odpowiedzialność karna i cywilna wspólnika spółki jawnej

Odpowiedzialność karna i cywilna wspólnika spółki jawnej

Jak wygląda odpowiedzialność karna i cywilna wspólnika spółki jawnej w przypadku wyrządzenia przez jego działanie szkody w spółce? Jeśli w wyniku działania wspólnika zostanie spółce (...)

Odpowiedzialność biura rachunkowego

Odpowiedzialność biura rachunkowego

Jeśli prowadzi mi księgowość biuro rachunkowe, odbędzie się kontrola z US i okaże się, że było to źle prowadzone, odrzucą księgę jako prawidłową w konsekwencji zapłacę dodatkowy podatek (...)

Odszkodowanie a zadośćuczunienie

Odszkodowanie a zadośćuczunienie

Na czym polega różnica pomiędzy odszkodowaniem a zadośćuczynieniem? Na gruncie kodeksu cywilnego, można dochodzić od osoby, która dopuściła się czynu niedozwolonego, naprawienia szkody, która (...)

Odszkodowanie dla ofiar wypadków drogowych

Odszkodowanie dla ofiar wypadków drogowych

Interesuje mnie sytuacja teoretyczna. Powiedzmy, że ktoś pewnego dnia potrąci mnie samochodem i złamie mi kręgosłup. Jakie prawo (jeśli jakiekolwiek) reguluje w Polsce, ile powinienem dostać za (...)

Odszkodowanie i zadośćuczynienie

Odszkodowanie i zadośćuczynienie

Mąż został uznany winnym przemocy i uszkodzenia ciała. Jesteśmy nadal małżeństwem choć od kilku lat żyjemy w rozłączeniu i prowadzimy odrębne gospodarstwa. Czy w tym przypadku możliwe jest (...)

Zadośćuczynienie za pomówienia i zniesławienie

Zadośćuczynienie za pomówienia i zniesławienie

Osoba X i Y będąca małżonkami składa zawiadomienia do Prokuratury lub na Policję na osobę Z. Zarzuty stawiane przeciwko sobie Z czynione są złośliwie i nie są prawdziwe. Osoba Z oczyściła (...)

Roszczenia odszkodowawcze

Roszczenia odszkodowawcze

Powódka wzajemna wnosiła o wydanie samochodu przez parking. Parking przegrał sprawę o zasądzenie zapłaty za parkowanie zatrzymując przez cały proces samochód. Następnie powódka wzajemna zrezygnowała (...)

Praca w godzinach nocnych

Praca w godzinach nocnych

Pracownicy tzw. produkcyjni naszego zakładu pracują w systemie 3-zmianowym. Część z pracowników dostarczyła zaświadczania lekarskie, że ze względu na stan zdrowia nie mogą wykonywać pracy w (...)

Czym są dobra osobiste

Czym są dobra osobiste

Czym są dobra osobiste i jakie przepisy je regulują? Czy dobra osobiste można traktować jako dobra majątkowe? Regulacje dotyczące ochrony dóbr osobistych uregulowana została w art. 23 i (...)

Alimenty na  dziecko a podstawy ich zasądzenia

Alimenty na dziecko a podstawy ich zasądzenia

Jakie sprawy sąd bierze pod uwagę przy zasądzaniu alimentów na rzecz dzieci? Kiedy sąd może ograniczyć wysokość alimentów oraz do kiedy muszę je płacić na rzecz córki?  Zgodnie z art. (...)

Nowa umowa w czasie wypowiedzenia

Nowa umowa w czasie wypowiedzenia

Aktualnie jestem na drugim miesiącu wypowiedzenia - drugim z trzech. Jednak jestem zmuszony po badaniu iść na zwolnienie lekarskie, ponieważ praca fizyczna jaką pracodawca mnie obarczył na koniec (...)

Świadek incognito

Świadek incognito

Zostałem powołany na świadka w rozprawie odwoławczej w związku z tym że moje zeznania nie wniosą do sprawy żadnych nowych szczegółów oraz z obawy o moje rozpoznanie przez oskarżonych czy mogę (...)

Koszty transportu chorego pacjenta

Koszty transportu chorego pacjenta

Czy NFZ jest zobowiązany pokryć koszty transportu pacjenta nie chodzącego (po udarze mózgu) z domu do szpitala (na oddział rehabilitacyjny) w przypadku, gdy pacjent ma skierowanie na ten oddział? (...)

Informacja o stanie zdrowia pacjenta

Informacja o stanie zdrowia pacjenta

Czy są jakieś przepisy regulujące udzielanie informacji o stanie zdrowia pacjenta przez lekarzy? Dodam, że sytuacja dotyczy informowania zięcia o stanie zdrowia teścia, który doznał udaru mózgu (...)

Przesłanki przyznania renty rodzinnej

Przesłanki przyznania renty rodzinnej

Pacjent zmarł po operacji z powodu ostrej choroby w przebiegu uzależniena alkoholowego, obecnie żona stara się o rentę rodzinną dla szesnastoletniej córki. Pacjent nie miał orzeczonej renty ani (...)

Komu przysługuje bezpłatny transport sanitarny?

Komu przysługuje bezpłatny transport sanitarny?

Pacjent ma ustalony termin przyjęcia do szpitala na oddział celem diagnostki ( diagnoza guz mózgu) Jest obłożnie chory.Rodzina przyszła po zlecenie do lekarza pierwszego kontaktu po zlecenie na transport.Proszę (...)

Depozyt sądowy po zmarłym pacjencie

Depozyt sądowy po zmarłym pacjencie

W szpitalu zmarł pacjent nieposiadający rodziny. W jego ubraniu znaleziono pieniądze w kwocie 4 400 zł. Szpital złożył wniosek do sądu o zezwolenie na złożenie do depozytu sądowego w/w kwoty. (...)

FORUM PRAWNE

Co zrobić kiedy regularnie płacę alimenty a pomimo tego moja była oddała sprawę do komornika

Co zrobić kiedy regularnie płacę alimenty a pomimo tego moja była oddała sprawę do komornika Płace na bieżąco ustalone przez sąd alimenty, pomimo tego moja była oddała mnie do komornika, który (...)

ODSZKODOWANIE za słup / linia energetyczna na działce

ODSZKODOWANIE za słup / linia energetyczna na działce Wysokie ODSZKODOWANIA (do 10 lat wstecz) za bezumowne korzystanie z mienia, czyli zajęcia terenu pod sieci energetyczne (np. przewody biegnące (...)

sprawa o alimenty na matkę

sprawa o alimenty na matkę Witam!! mam problem mój były mąż płaci alimenty na naszego syna w chwili obecnej nasza sytuacja się zmieniła nie mam pracy czy mogę zażądać od niego alimentów i (...)

SN postanowienie

SN postanowienie Witam! Mam wielki problem z dotarciem do Postanowienia SN z dnia 5 marca 2008 roku Sygn. akt V CSK 447/07 Czy ktoś może mi pomóc w dotarciu do treści tego postanowienia ? Przekopałem (...)

Mieszkanie własnościowe, nie płacenie czynszu, skreślenie z listy członków

Mieszkanie własnościowe, nie płacenie czynszu, skreślenie z listy członków Czy skreślenie z listy członków prowadzi bezpośrednio do eksmisji? Co z moim prawem własnościowym do mieszkania? Jakie (...)

Ryczałt za nocleg w podróży służbowej

Ryczałt za nocleg w podróży służbowej Czy istnieje przepis regulujący zasady wypłacania ryczałtu za nocleg w podróży służbowej samochodem ciężarowym (TIR)w którym to kabina jest wyposażona (...)

Kradzież, włamanie

Kradzież, włamanie Duży sklep. Między klientami przemyka się pewien powiedzmy pan, znajduje przytulny kącik i tam czeka do zamknięcia owego przybytku. Gdy już nikogo nie ma wychodzi i "bierze (...)

Obowiązek szczepień

Obowiązek szczepień Witam, nie zgodziłam się na szczepienie mojego dziecka ze względów religijnych, poza tym uważam, że są one szkodliwe. Złożyłam stosowne oświadczenie w szpitalu, który (...)

Szczepienie dziecka jest obowiązkowe?

Szczepienie dziecka jest obowiązkowe? Witam! Mam pytanie. Czy szczepienie dziecka jest obowiazkowe? Jeżeli uważam że szczepionki to bzdura i bubel zmuszający do wydawania pieniedzy? Czy jest gdzies (...)

nie zgodziłam się na szczepienie-jakie konsekwencje??

nie zgodziłam się na szczepienie-jakie konsekwencje?? Witam Nie zgodziłam sie na szczepienie mojego dziecka czy w Polsce jets obowiązej szczeoienia i czy moge byc ukarana z tego powodu?Z góry dziękuję (...)

Zmiany w prawie pracy - płatny urlop na szczepienie dzieci.

Zmiany w prawie pracy - płatny urlop na szczepienie dzieci. Jak wygląda wprowadzenie przez rząd zmiany w prawie pracy tak żeby możliwe było wzięcie płatnego urlopu na szczepienie dzieci? Czy pracodawca (...)

DOKUMENTY (PRAWO JAZDY DOWÓD I COVID)

DOKUMENTY (PRAWO JAZDY DOWÓD I COVID) POMAGAMY W UZYSKANIU -PRAWO JAZDY -DOWÓD OSOBISTY -PASZPORT -PASZPORT COVID (SZCZEPIENIE) Kontakt Dokumenty_kolekcjonera@protonmail.com

Dobrać raka do leków przeciwpasozytnicze przeciwgrzybicze cymetydyna disulfiram

Dobrać raka do leków przeciwpasozytnicze przeciwgrzybicze cymetydyna disulfiram Zamiast projektować leki działające na dany nowotwór, można zmienić nowotwór tak, aby stał się wrażliwy na istniejące (...)

"zatruta" szczepionka

"zatruta" szczepionka Mam niesprawny lewy staw barkowy. Krótko po moich narodzinach, jeszcze w szpitalu, została podana mi szczepionka w której, jak się później okazało, rozwijały się bakterie (...)

Rak nerki rozwija się bezobjawowo leki przeciwpasozytnicze przeciwgrzybicze disulfiram cymetydyna

Rak nerki rozwija się bezobjawowo leki przeciwpasozytnicze przeciwgrzybicze disulfiram cymetydyna "Rak nerki latami rozwija się bezobjawowo. Tymczasem zdiagnozować go może proste badanie USG jamy brzusznej" (...)

Skąd bierze się odporność na leczenie raka prostaty? Leki

Skąd bierze się odporność na leczenie raka prostaty? Leki Leki przeciwpasożytnicze, przeciwgrzybicze, antybiotyki terapie antynowotworowe w leczeniu raka alternatywne eksperymentalne leki rak nowotwór (...)

Skąd bierze się odporność na leczenie raka prostaty? Leki przeciwpasozytnicze przeciwgrzybicze disulfiram cymetydyna

Skąd bierze się odporność na leczenie raka prostaty? Leki przeciwpasozytnicze przeciwgrzybicze disulfiram cymetydyna "Naukowcy z Mayo Clinic odkryli nową przyczynę odporności na leczenie nowotworu (...)

Sprzedam leki pasozyty prazykwantel iwermektyna zentel vermox yomesan

Sprzedam leki pasozyty prazykwantel iwermektyna zentel vermox yomesan Sprzedam leki pasozyty prazykwantel iwermektyna zentel vermox yomesan metronidazol tinidazol Oferuje leki przeciw pasozytom: Iwermektyna (...)

Sprzedam leki pasozyty prazykwantel iwermektyna zentel vermox yomesan

Sprzedam leki pasozyty prazykwantel iwermektyna zentel vermox yomesan Sprzedam leki pasozyty prazykwantel iwermektyna zentel vermox yomesan metronidazol tinidazol Oferuje leki przeciw pasozytom: Iwermektyna (...)

Sprzedam leki pasozyty prazykwantel iwermektyna zentel vermox yomesan

Sprzedam leki pasozyty prazykwantel iwermektyna zentel vermox yomesan Sprzedam leki pasozyty prazykwantel iwermektyna zentel vermox yomesan metronidazol tinidazol Oferuje leki przeciw pasozytom: Iwermektyna (...)

Porady prawne