Logowanie

Rejestracja

Poprzez założenie konta Użytkownika w serwisie e-prawnik.pl wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych w celu wykonania zobowiązań przez Legalsupport sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie, przy ul. Gabrieli Zapolskiej 36, kod poczt. 30-126, zarejestrowaną w Sądzie Rejonowym dla Krakowa - Śródmieścia w Krakowie, NIP 676-21-64-973, kapitał zakładowy 133.000,00 zł, zgodnie z ustawą z 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych.
Równocześnie akceptuję regulamin serwisu e-Prawnik.pl

Bezpłatny dostęp tylko dla zarejestrowanych

masz już konto?

  • Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych i akceptuję Regulamin serwisu e-Prawnik.pl (więcej)

  • Wyrażam zgodę na otrzymywanie od Legalsupport sp. z o.o. informacji handlowej (więcej)


Opodatkowanie sprzedaży udziału w nieruchomości po zmarłym współmałżonku

Michał Szmigielski
Michał Szmigielski

Sprzedaż udziału we własności nieruchomości odziedziczonego po zmarłym współmałżonku nie stanowi źródła przychodu na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i nie podlega opodatkowaniu, jeżeli nieruchomość stanowiła składnik majątku wspólnego małżonków i została zbyta po upływie 5 lat od chwili nabycia – tak rozstrzygnął WSA w Łodzi w wyroku z 29 lipca 2015 r. o sygn. I SA/Łd 569/15, uchylając interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi.

W rzeczonej sprawie z wnioskiem o interpretację zwróciła się wdowa, która dokonała sprzedaży nieruchomości wraz z udziałem odziedziczonym po zmarłym mężu. Małżonkowie nabyli nieruchomość w 1995 r., pozostając przez cały czas trwania małżeństwa w ustroju ustawowej wspólności majątkowej, a nieruchomość stanowiła składnik ich majątku wspólnego. Po śmierci męża w 2013 r. udział wdowy w nieruchomości wyniósł łącznie ¾ (w tym ¼ odziedziczyła po zmarłym mężu), zaś udział córki ¼. Wdowa wraz z córką sprzedały nieruchomość w 2014 r. W opisanym stanie faktycznym wdowa zwróciła się o rozstrzygnięcie zagadnienia: czy od przychodu uzyskanego ze sprzedaży w 2014 r. udziału w wysokości ¼ przedmiotowej nieruchomości, odziedziczonego po zmarłym mężu w 2013 r. ma obowiązek zapłacić podatek dochodowy?

Kluczowe dla rozstrzygnięcia tego problemu jest zatem ustalenie, czy w 2013 r. doszło do nabycia udziału w nieruchomości w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. Na podstawie tego przepisu źródłem przychodu jest odpłatne zbycie nieruchomości lub udziału w nieruchomości, które nie następuje w ramach wykonywanej działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie zbywanej nieruchomości. W interpretacji indywidualnej Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi uznał, że nabycie udziałów w rzeczonej nieruchomości przez podatniczkę nastąpiło zarówno w 1995 r. – w chwili zakupu nieruchomości wraz z mężem, jak i w 2013 r. – wraz z dziedziczeniem ¼ udziału w nieruchomości po mężu. Zbycie udziału nabytego w czasie trwania małżeństwa nie stanowi źródła przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f., ponieważ nastąpiło po upływie 5 lat od końca roku kalendarzowego w którym nastąpiło nabycie. Natomiast odpłatne zbycie udziału odziedziczonego po śmierci męża nastąpiło przed upływem rzeczonego 5-letniego terminu, zatem wdowa powinna zapłacić podatek dochodowy w wysokości 19%.

Wskazana interpretacja została następnie zaskarżona do sądu administracyjnego, który uwzględnił skargę wdowy. W uzasadnieniu WSA w Łodzi wskazał, że w 2013 r. poprzez dziedziczenie udziału po zmarłym mężu w 2013 r. nie mogło dojść do powtórnego nabycia udziału w rzeczonej nieruchomości, którą małżonkowie nabyli w 1995 r. na majątek wspólny, co wynika z istoty współwłasności łącznej pomiędzy małżonkami w ustroju wspólności majątkowej ustawowej. Współwłasność łączna jest bowiem szczególnym rodzajem współwłasności, która w odróżnieniu od współwłasności w częściach ułamkowych ma charakter bezudziałowy – małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym i jego poszczególnych składnikach, nie mogą nimi rozporządzać ani żądać podziału majątku objętego wspólnością ustawową dopóki trwa stosunek współwłasności. W rzeczonej sprawie stosunek współwłasności łącznej powoduje, że nabycie przez małżonków nieruchomości prowadzi do nabycia przez każdego z nich prawa własności nieruchomości w całości (a nie w określonym udziale, jak w stosunku współwłasności w częściach ułamkowych). Nie jest zatem możliwe dwukrotne nabycie nieruchomości przez podatniczkę, skoro z istoty współwłasności łącznej nie można wyodrębnić udziałów, które wraz z mężem posiadała w chwili nabycia nieruchomości w czasie trwania małżeństwa.

WSA w Łodzi w rozstrzygnięciu nawiązuję do wyroku NSA z 8 grudnia 2011 r. o sygn. II FSK 1101/10, w którym zaprezentowano następujące stanowisko: Wadliwy jest pogląd, zgodnie z którym, w wyniku śmierci jednego małżonków znajdującego się w ustroju małżeńskiej wspólności majątkowej z art. 31 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, drugi małżonek nabywa w drodze spadku po pierwszym małżonku, po raz drugi, udział w tej samej nieruchomości, ponieważ, z uwagi na istotę wspólności majątkowej małżeńskiej, nie było możliwe wyodrębnienie przypadającego każdemu z małżonków udziału w nieruchomości już podczas pierwotnego, wspólnego jej nabycia.

Z uwagi na brak wyodrębnienia udziałów w nieruchomości nabytej przez małżonków, również jej zbycie w formie sprzedaży jest możliwe jedynie w całości, a nie w określonym udziale. Zdaniem WSA w Łodzi: trudno funkcjonalnie obronić tezy, że nabycie własności nieruchomości w warunkach ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej, skuteczne wobec całej nieruchomości na gruncie prawa rodzinnego i cywilnego - dla potrzeb podatku dochodowego powinno być ustalane powtórnie, w kontekście śmierci małżonka i zbycia nieruchomości. Sąd Administracyjny odwołał się również do dyrektyw wykładni funkcjonalnej art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f., którego celem jest przeciwdziałanie pozostawieniu poza opodatkowaniem obrotu nieruchomościami. W ocenie Sądu zbycie nieruchomości przez wdowę w 2014 r. nie narusza w tym przypadku założeń prawodawcy, ponadto wątpliwości interpretacyjne w sprawach tego rodzaju powinny być rozstrzygane na korzyść podatnika. Omawiana sytuacja dotyczy bowiem sytuacji, w której osoby „nabywają” ponownie majątek nabyty wcześniej do majątku wspólnego na skutek zdarzenia o charakterze losowym, jakim jest śmierć współmałżonka.

WSA w Łodzi w omawianym rozstrzygnięciu potwierdził po raz kolejny stanowisko utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych (tak m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 grudnia 2011 r. o sygn. II FSK 1101/10, wyrok WSA we Wrocławiu z 26 stycznia 2012 r. o sygn. I SA/Wr 1474/11, wyrok WSA w Szczecinie z 25 czerwca 2015 r. o sygn. I SA/Sz 451/15, wyrok WSA w Bydgoszczy z 24 marca 2015 r. o sygn. I SA/Bd 55/15. Warto zwrócić uwagę na fakt, iż stanowisko to w wielu przypadkach nie jest respektowane przez organy podatkowe, które w rzeczonych sprawach dokonują wykładni art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. w sposób krzywdzący dla podatnika, nie uwzględniając w swych rozstrzygnięciach istoty stosunku współwłasności łącznej występującej w ustroju wspólności majątkowej pomiędzy małżonkami, a także wynikających z tego faktu konsekwencji podatkowych. Na problem rozbieżności w rozstrzyganiu tej kwestii w sposób sprzeczny przez organy podatkowe i sądy administracyjne zwrócił uwagę również Rzecznik Praw Obywatelskich, który w piśmie do Ministra Finansów z 12 kwietnia 2014 r., iż art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. dotyczy w wielu wypadkach specyficznej kategorii podatników – osób starszych, które decydują się na sprzedaż nieruchomości z powodu trudnej sytuacji finansowej, nie zdając sobie sprawy z możliwych negatywnych konsekwencji podatkowych. Organy podatkowe powinny w sprawach tego rodzaju respektować stanowisko wyrażone w utrwalonej linii orzeczniczej sądów administracyjnych, a nie działać na szkodę podatników poprzez nieprawidłowe stosowanie przepisów prawa.

Zobacz także

 

Komentarze: Opodatkowanie sprzedaży udziału w nieruchomości po zmarłym współmałżonku

  • M 2015-08-28 20:18:13

    Re: Opodatkowanie sprzedaży udziału w nieruchomości po zmarłym współmałżonku

    A co z córką zmarłego? Skoro w powyższej sytuacji nie można mówić o własności ułamkowej, jak ustalić jaką część odziedziczyła i ile ma zapłacić podatku?


Dodaj komentarz

Administratorem danych osobowych jest Legalsupport sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie przy ul. Gabrieli Zapolskiej 36. Podane przez Użytkownika dane osobowe będą przetwarzane w celu realizacji umowy i w zakresie niezbędnym do świadczenia usług oraz w celach statystycznych. Podanie danych osobowych przez użytkownika jest dobrowolne. Użytkownik ma prawo dostępu do ich treści oraz poprawy.

Pomoc prawna online

Zaufało nam już:
  • 0
  • 3
  • 1
  • 1
  • 5
  • 6
  • 1
  • osób

Opinie naszych klientów

  • Zofia Lewandowska

    ocena usługi:

    Korzystam z pomocy portalu e-prawnik kilkanaście lat. Zawsze najwyższa klasa. Dziękuję. Zofia Lewandowska
  • Mieczysława

    ocena usługi:

  • Katarzyna

    ocena usługi:

    Wszystko przebiegło bez zarzutu. Opinia była wyczerpująca.
  • Marek

    ocena usługi:

  • Marek

    ocena usługi:

  • Marek

    ocena usługi:

  • Danuta

    ocena usługi:

    Dziękuję bardzo za odpowiedz.Jestem zadowolona z usługi jest na wysokim poziomie. Jeśli będę w potrzebie na pewno skorzystam z waszych usług. Pozdrawiam Danuta
  • Magdalena

    ocena usługi:

  • Justyna

    ocena usługi:

    Odpowiedź dotycząca mojego zapytania bardzo szczegółowa i wyczerpująca. Mam nadzieję, że zgodnie z radą e-prawnik problem zostanie rozwiązany po mojej myśli.Polecam i dziękuję za radę- Justyna
  • Dorota

    ocena usługi:

  • Teresa

    ocena usługi:

  • Dariusz

    ocena usługi:

  • Piotr

    ocena usługi:

    Bardzo dobrze przygotowane pismo, przystępna cena i szybka realizacjia Bardzo polecam
  • Leszek

    ocena usługi:

    Jestem bardzo zadowolony z przesłanej opinii. Dała mi ona obraz sytuacji prawnej w temacie z którym się zwracałem. Bardzo dziękuje i pozdrawiam. Leszek
  • Sławomir

    ocena usługi:

    Tym razem o wyborze Państwa oferty spośród innych, nie ukrywam, że zadecydowała przede wszystkim cena, ale następnym razem zadecyduje ta jakość, do której się przekonałem. Dziękuję, za bardzo krótki czas realizacji, ale przede wszystkim dziękuję za formę wypowiedzi, za prosto i jasno zbudowane zdania, dziękuję, że utwierdziliście mnie Państwo w przekonaniu, że czasami prosty człowiek,taki jak ja, wie lepiej, niż urzędnik, czy księgowy, który powinien wiedzieć, a zamiast odpowiedzi twierdzącej, każde zdanie kończy się pytająco, żeby nie użyć stwierdzenia po prostu \"nie wiem\". Ja teraz już wiem, gdzie następnym razem się zgłosić. DZIĘKUJĘ!
  • Agnieszka

    ocena usługi:

    Jestem bardzo zadowolona z usługi. Bardzo szybko uzyskałam odpowiedź na interesujące mnie pytanie. Opinia prawna była przejrzysta i zrozumiała, podane zostały przepisy prawne. Nie osniesiono się po krótce jedynie do mojego krótkiego pytania lecz opisano kilka aspektów mojej sytuacji. Z pewnością bezpośredni kontakt z prawnikiem daje więcej możliwości ale tak jak w moim przypadku, potrzebując szybkiej porady bez zbyt długiej zwłoki i bez wychodzenia z domu, skorzystanie z usług e-prawnik.pl jest moim zdaniem najlepszym rozwiązaniem. Polecam! Dziękuję!
  • Adam

    ocena usługi:

    Moja druga sprawa w tej kancelarii. Cena nieco w górę (a raczej rabat w dół), co jak sądzę trzeba po prostu zaakceptować. Prawo rynku. Co do jakości usług i podejścia, to są na tym samym wysokim poziomie. Opinia szczegółowa, na moją prośbę bardzo szybko i gratisowo uzupełniona o ważne dla mnie szczegóły. Polecam e-prawnika.




Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), dalsze rozpowszechnianie artykułów i porad prawnych publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.

Zapytaj prawnika – skontaktujemy się z Tobą w ciągu godziny!

* pola wymagane