Logowanie

Rejestracja

Poprzez założenie konta Użytkownika w serwisie e-prawnik.pl wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych w celu wykonania zobowiązań przez Legalsupport sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie, przy ul. Gabrieli Zapolskiej 36, kod poczt. 30-126, zarejestrowaną w Sądzie Rejonowym dla Krakowa - Śródmieścia w Krakowie, NIP 676-21-64-973, kapitał zakładowy 133.000,00 zł, zgodnie z ustawą z 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych.
Równocześnie akceptuję regulamin serwisu e-Prawnik.pl

Bezpłatny dostęp tylko dla zarejestrowanych

masz już konto?

  • Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych i akceptuję Regulamin serwisu e-Prawnik.pl (więcej)

  • Wyrażam zgodę na otrzymywanie od Legalsupport sp. z o.o. informacji handlowej (więcej)


Ile trwa i kiedy się kończy użytkowanie wieczyste?

www.sxc.hu
(fot. www.sxc.hu)

Pojęcie użytkowania wieczystego 

 Użytkowanie wieczyste jest prawem na rzeczy cudzej, niemniej zostało ono ukształtowane jako swoiste prawo pośrednie pomiędzy prawami rzeczowymi ograniczonymi (np. prawo użytkowania), a prawem własności. Użytkowanie wieczyste jest bliższe prawu własności niż ograniczonym prawom rzeczowym, a zakres uprawnień użytkownika wieczystego ukształtowany jest na wzór uprawnień właścicielskich. Użytkownik wieczysty może bowiem, podobnie jak właściciel, korzystać z gruntu z wyłączeniem innych osób, może także swoim prawem rozporządzać (art. 233 k.c.). Co ważne budynki i inne urządzenia wzniesione na gruncie oddanym w użytkowanie wieczyste stanowią własność użytkownika wieczystego (art. 235 § 1 k.c.). 

Podstawową różnicą pomiędzy prawem własności a użytkowaniem wieczystym jest to, iż użytkownik obowiązany jest wykonywać swoje uprawnienia nie tylko z uwzględnieniem przepisów prawa i zasad współżycia społecznego, ale także zgodnie z umową zawarta z właścicielem nieruchomości (art. 233 k.c.). 

Czas trwania umowy o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste 

Oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste następuje najczęściej na okres 99 lat. W wypadkach zaś wyjątkowych, gdy cel gospodarczy użytkowania wieczystego nie wymaga oddania gruntu na 99 lat, dopuszczalne jest oddanie gruntu na okres krótszy, co najmniej jednak na 40 lat (art. 236 § 1 k.c.). 

Przedłużenie okresu użytkowania wieczystego 

W ciągu ostatnich 5 lat przed upływem zastrzeżonego w umowie terminu użytkownik może złożyć wniosek o jego przedłużenia na dalszy okres od 40 do 99 lat. Po upływie kolejnego okresu użytkownik może złożyć ponowny wniosek o przedłużenie umowy. 

Użytkownik może jednakże wystąpić z takim żądaniem wcześniej, jeżeli okres amortyzacji zamierzonych na użytkowanym gruncie nakładów jest znacznie dłuższy aniżeli czas, który pozostaje do upływu zastrzeżonego w umowie terminu. Odpowiednie kalkulacje okresów amortyzacji inwestycji oraz terminu wystąpienia z wnioskiem o przedłużenie użytkowania wieczystego leżą w gestii użytkownika. Nadmienić jedynie należy, iż odrzucenie przez właściciela wniosku o przedłużenie okresu użytkowania wieczystego złożonego wcześniej, niż w ostatnich pięciu latach przed upływem terminu umownego, nie pozbawia użytkownika prawa do wystąpienia z takim wnioskiem ponownie już we wskazanym okresie ostatnich pięciu lat. Użytkownik może ponadto dowodzić w postępowaniu cywilnym przesłanek wcześniejszego przedłużenia umowy. 

W obu przypadkach odmowa przedłużenia umowy jest dopuszczalna tylko ze względu na ważny interes społeczny (art. 236 k.c.). Roszczenie o przedłużenie okresu użytkowania wieczystego jest roszczeniem cywilnoprawnym, które może być dochodzone na drodze sądowej. Dlatego też użytkownik, w przypadku odmowy przedłużenia użytkowania wieczystego na dalszy okres, może wystąpić z powództwem przeciwko właścicielowi. W postępowaniu sądowym właściciel zobowiązany będzie do wykazania, iż faktycznie istnieje ważny interes społeczny uniemożliwiający przedłużenie okresu użytkowania wieczystego. Nie wykazanie tego skutkować będzie wydaniem wyroku uwzględniającego powództwo, który zastąpi oświadczenie właściciela o przedłużeniu umowy na dalszy okres. Rzecz się będzie miała podobnie, gdy użytkownik wykaże w toku procesu przesłankę wcześniejszego przedłużenia umowy, w sytuacji kiedy właściciel odmówił uprzednio przedłużenia użytkowania wieczystego, z uwagi na przedwczesny termin złożenia wniosku. 

Wcześniejsze rozwiązanie umowy 

Umowa może ulec rozwiązaniu przed upływem określonego w niej terminu, jeżeli użytkownik korzysta z gruntu w sposób oczywiście sprzeczny z jego przeznaczeniem określonym w umowie, w szczególności jeżeli wbrew umowie użytkownik nie wzniósł określonych w niej budynków lub urządzeń (art. 240 k.c.). 

Za "przeznaczenie gruntu", o którym mowa w art. 240 k.c., należałoby uznać po pierwsze przeznaczenie wynikające z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. "Przeznaczenie gruntu" jest ponadto pojęciem obejmującym zarówno sposób korzystania z nieruchomości, jak i sposób oraz termin jej zagospodarowania (w tym termin zabudowy) oraz cel, na który nieruchomość gruntowa została oddana w użytkowanie wieczyste. W konsekwencji np. korzystanie z nieruchomości w sposób sprzeczny z określonym w umowie stanowiłoby korzystanie w sposób sprzeczny z jej przeznaczeniem (A. Pyrzyńska, Rozwiązanie umowy użytkownika wieczystego, Rejent nr 10/1998).  

Wskazuje się jednakże również, iż sam fakt wybudowania na gruncie przekazywanym na realizację budownictwa mieszkaniowego innego obiektu niż budynek mieszkalny nie stanowi wykorzystywania gruntu niezgodnie z jego przeznaczeniem (D.R. Kijowski, Wybrane problemy prawne gospodarki gruntami komunalnymi, Samorząd Terytorialny nr 1/1993). 

Natomiast w przedmiocie niewzniesienia określonego w umowie budynku, należy wskazać, iż ocena tej przesłanki zależna jest od tego, czy w umowie o ustanowieniu użytkowania wieczystego został oznaczony termin zabudowania nieruchomości - budowa po terminie może być uznana za równoznaczną z sytuacją, gdy użytkownik wieczysty wbrew umowie nie wzniósł określonych w niej budynków lub urządzeń. Nie można natomiast zarzucać użytkownikowi wieczystemu, że dał on powód do rozwiązania umowy, nie wznosząc omawianych w niej budynków lub urządzeń, jeżeli w umowie nie określono terminu wykonania tego obowiązku (wyrok Sądu Najwyższego z 13 lutego 2002 roku, sygn. IV CKN 661/00). 

Na marginesie należy dodać, iż nawet niewzniesienie budynków w umówionym okresie nie musi skutkować rozwiązaniem użytkowania wieczystego. Właściciel może bowiem wyznaczyć termin dodatkowy ustanawiając dodatkowe opłaty roczne obciążające użytkownika wieczystego, niezależnie od opłat z tytułu użytkowania wieczystego (art. 63 ustawy o gospodarce nieruchomościami). 

Wygaśnięcie umowy 

Użytkowanie wieczyste wygasa:

  • z upływem okresu ustalonego w umowie – w przypadku jego nie przedłużenia (art. 33 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami),
  • przez rozwiązanie umowy przed upływem tego okresu, z przyczyn wskazanych w art. 240 k.c.,
  • wskutek zgodnych oświadczeń woli stron umowy o jej rozwiązaniu (wynika to z zasady swobody umów),
  • wskutek zrzeczenia się prawa użytkowania wieczystego przez użytkownika,
  • w wyniku konfuzji praw,
  • na podstawie ostatecznej decyzji administracyjnej w sprawie wywłaszczenia prawa użytkowania wieczystego (art. 121 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami). 

Skutki wygaśnięcia umowy 

Wygaśnięcie prawa użytkowania wieczystego powoduje, że:

  • wygasa prawo własności nieruchomości posadowionych na obszarze oddanym w użytkowanie wieczyste przysługujące do tej pory użytkownikowi,
  • użytkownik wieczysty nabywa roszczenie względem właściciela nieruchomości o wynagrodzenie za wzniesione przez niego lub nabyte na własność budynki i inne urządzenia. Wynagrodzenie powinno być równe wartości tych budynków i urządzeń określonej na dzień wygaśnięcia użytkowania wieczystego. Za budynki i inne urządzenia wzniesione wbrew postanowieniom umowy wynagrodzenie nie przysługuje (art. 33 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami),
  • wygasają ustanowione na użytkowaniu wieczystym obciążenia, np. hipoteka (art. 241 k.c.). W takiej sytuacji wierzycielom hipotecznym użytkowania wieczystego, którzy utracili hipoteki wskutek wygaśnięcia użytkowania wieczystego, przysługuje ustawowe prawo zastawu na roszczeniach użytkownika wieczystego o wynagrodzenie za wzniesione przez niego lub nabyte na własność budynki albo inne urządzenia istniejące w dniu zwrotu użytkowanej nieruchomości (art. 101 ustawy o księgach wieczystych),
  • wygasają również prawo najmu i dzierżawy oraz prawa i roszczenia osobiste ujawnione w księdze wieczystej (E. Gniewek, Komentarz do Kodeksu cywilnego, Zakamycze 2001, tak też K.Pietrzykowski, Kodeks cywilny. Komentarz, Warszawa 2003). 

Wynagrodzenie należne wieczystemu użytkownikowi za budynki lub urządzenia istniejące na gruncie w dniu wygaśnięcia użytkowania wieczystego powinno zostać określone w umowie o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste (art. 239 § 2 pkt 4 k.c.). 

Roszczenie wieczystego użytkownika o wynagrodzenie za budynki i urządzenia istniejące w dniu zwrotu użytkowanego gruntu przedawniają się z upływem lat trzech od dnia zwrotu użytkowanego gruntu właścicielowi (art. 243 k.c.).

 

Podstawa prawna:

 

 

Komentarze: Ile trwa i kiedy się kończy użytkowanie wieczyste?

    Nie dodano jeszcze żadnego komentarza. Bądź pierwszy!!

Dodaj komentarz

Administratorem danych osobowych jest Legalsupport sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie przy ul. Gabrieli Zapolskiej 36. Podane przez Użytkownika dane osobowe będą przetwarzane w celu realizacji umowy i w zakresie niezbędnym do świadczenia usług oraz w celach statystycznych. Podanie danych osobowych przez użytkownika jest dobrowolne. Użytkownik ma prawo dostępu do ich treści oraz poprawy.

Pomoc prawna online

Zaufało nam już:
  • 0
  • 3
  • 1
  • 1
  • 8
  • 0
  • 1
  • osób

Opinie naszych klientów

  • Zofia Lewandowska

    ocena usługi:

    Korzystam z pomocy portalu e-prawnik kilkanaście lat. Zawsze najwyższa klasa. Dziękuję. Zofia Lewandowska
  • Mieczysława

    ocena usługi:

  • Katarzyna

    ocena usługi:

    Wszystko przebiegło bez zarzutu. Opinia była wyczerpująca.
  • Marek

    ocena usługi:

  • Marek

    ocena usługi:

  • Marek

    ocena usługi:

  • Danuta

    ocena usługi:

    Dziękuję bardzo za odpowiedz.Jestem zadowolona z usługi jest na wysokim poziomie. Jeśli będę w potrzebie na pewno skorzystam z waszych usług. Pozdrawiam Danuta
  • Magdalena

    ocena usługi:

  • Justyna

    ocena usługi:

    Odpowiedź dotycząca mojego zapytania bardzo szczegółowa i wyczerpująca. Mam nadzieję, że zgodnie z radą e-prawnik problem zostanie rozwiązany po mojej myśli.Polecam i dziękuję za radę- Justyna
  • Dorota

    ocena usługi:

  • Teresa

    ocena usługi:

  • Dariusz

    ocena usługi:

  • Piotr

    ocena usługi:

    Bardzo dobrze przygotowane pismo, przystępna cena i szybka realizacjia Bardzo polecam
  • Leszek

    ocena usługi:

    Jestem bardzo zadowolony z przesłanej opinii. Dała mi ona obraz sytuacji prawnej w temacie z którym się zwracałem. Bardzo dziękuje i pozdrawiam. Leszek
  • Sławomir

    ocena usługi:

    Tym razem o wyborze Państwa oferty spośród innych, nie ukrywam, że zadecydowała przede wszystkim cena, ale następnym razem zadecyduje ta jakość, do której się przekonałem. Dziękuję, za bardzo krótki czas realizacji, ale przede wszystkim dziękuję za formę wypowiedzi, za prosto i jasno zbudowane zdania, dziękuję, że utwierdziliście mnie Państwo w przekonaniu, że czasami prosty człowiek,taki jak ja, wie lepiej, niż urzędnik, czy księgowy, który powinien wiedzieć, a zamiast odpowiedzi twierdzącej, każde zdanie kończy się pytająco, żeby nie użyć stwierdzenia po prostu \"nie wiem\". Ja teraz już wiem, gdzie następnym razem się zgłosić. DZIĘKUJĘ!
  • Agnieszka

    ocena usługi:

    Jestem bardzo zadowolona z usługi. Bardzo szybko uzyskałam odpowiedź na interesujące mnie pytanie. Opinia prawna była przejrzysta i zrozumiała, podane zostały przepisy prawne. Nie osniesiono się po krótce jedynie do mojego krótkiego pytania lecz opisano kilka aspektów mojej sytuacji. Z pewnością bezpośredni kontakt z prawnikiem daje więcej możliwości ale tak jak w moim przypadku, potrzebując szybkiej porady bez zbyt długiej zwłoki i bez wychodzenia z domu, skorzystanie z usług e-prawnik.pl jest moim zdaniem najlepszym rozwiązaniem. Polecam! Dziękuję!
  • Adam

    ocena usługi:

    Moja druga sprawa w tej kancelarii. Cena nieco w górę (a raczej rabat w dół), co jak sądzę trzeba po prostu zaakceptować. Prawo rynku. Co do jakości usług i podejścia, to są na tym samym wysokim poziomie. Opinia szczegółowa, na moją prośbę bardzo szybko i gratisowo uzupełniona o ważne dla mnie szczegóły. Polecam e-prawnika.




Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), dalsze rozpowszechnianie artykułów i porad prawnych publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.

Zapytaj prawnika – skontaktujemy się z Tobą w ciągu godziny!

* pola wymagane