e-prawnik.pl Porady prawne

Odszkodowanie za naruszenie dóbr osobistych, określonych w przepisach Kodeksu cywilnego

Pytanie:

Jak należy dochodzić odszkodowania za naruszenie dóbr osobistych, określonych w przepisach Kodeksu cywilnego?

Masz inne pytanie do prawnika?

Odpowiedź prawnika: Odszkodowanie za naruszenie dóbr osobistych, określonych w przepisach Kodeksu cywilnego

3.1.2012

Przepisy art. 23 i 24 Kodeksu cywilnego definiują jedynie dobra osobiste i przewidują ich ochronę, nie wskazując jednak sposobów ochrony tych dóbr. W tym zakresie przepisy te odsyłają do „zasad przewidzianych w kodeksie”. Dochodzenie roszczeń odszkodowawczych uregulowane jest w przepisach prawa zobowiązań w art. 361-363 Kodeksu cywilnego oraz w zakresie odpowiedzialności deliktowej art. 415 Kodeksu cywilnego.
Przepis art. 415 Kodeksu cywilnego przewiduje, że kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia. Komentowany przepis określa ogólną regułę dla odpowiedzialności za szkodę, do której doszło wskutek zdarzeń nazywanych czynami niedozwolonymi (odpowiedzialność deliktowa).
Do przesłanek odpowiedzialności deliktowej należą:
·  zdarzenie, z którym system prawny wiąże odpowiedzialność na określonej zasadzie,
·  szkoda,
·  związek przyczynowy między owym zdarzeniem a szkodą.
Sprawca działania polegającego na naruszeniu dóbr osobistych ponosi odpowiedzialność na zasadzie winy. Ustawodawca nie definiuje pojęcia winy.
W judykaturze i piśmiennictwie upowszechnił się pogląd wskazujący na dwa elementy winy: obiektywny i subiektywny. Obiektywny wyraża się w uznaniu za zawinione zachowań niezgodnych z przepisami prawa. Natomiast składnik subiektywny wyraża się w uznaniu za zawinione zachowań celowych. Wina jest bezsporna, jeżeli sprawca dopuszcza się umyślnie czynu bezprawnego. Ma on wówczas zamiar naruszenia obowiązujących nakazów lub zakazów, chce je przekroczyć (zamiar bezpośredni) albo przewiduje taką możliwość i godzi się na ten skutek (zamiar ewentualny).
Przy ustalaniu odpowiedzialności z tytułu czynów niedozwolonych znajdują zastosowanie przepisy ogólne dotyczące związku przyczynowego, szkody i sposobów jej naprawienia (art. 361-363 Kodeksu cywilnego).
Art. 361 § 1. Zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła.
§ 2. W powyższych granicach, w braku odmiennego przepisu ustawy lub postanowienia umowy, naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł, oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono.
Ciężar dowodu istnienia szkody i jej rozmiaru, zgodnie z art. 6 Kodeksu cywilnego, spoczywa na poszkodowanym. Poszkodowany może jednak dla wykazania istnienia szkody korzystać z domniemań faktycznych, jeżeli wnioski takie można wyprowadzić z innych ustalonych
faktów (art. 231 Kodeksu postepowania cywilnego). Ponadto w przypadku wystąpienia trudności w wykazaniu określonych faktów oraz dla ochrony uzasadnionych interesów poszkodowanego, przepis
art. 322 Kodeksu postepowania cywilnego upoważnia sąd do zasądzenia w wyroku odpowiedniej sumy według swej oceny, opartej na rozważeniu wszystkich okoliczności sprawy, w przypadku gdyby sąd uznał, że ścisłe udowodnienie wysokości żądania jest niemożliwe lub nader utrudnione.
Nie zwalnia to jednak poszkodowanego od konieczności wykazania faktu powstania szkody.
Przepis art. 322 Kodeksu postepowania cywilnego ma charakter nadzwyczajny i może być zastosowany dopiero w przypadku, gdy wyczerpane zostaną dostępne środki dowodowe.

Potrzebujesz porady prawnej?

KOMENTARZE (0)

Nie dodano jeszcze żadnego komentarza. Bądź pierwszy!!


Dodaj komentarz

DODAJ KOMENTARZ