Ustalenie kontaktów ojca z synem.

Pytanie:

Ma ustalone widywania z moim dzieckiem. Nie mogę dziecka zabierać na wakacje , ferie itp, ponieważ matka dziecka się na to nie zgadza. Jego matka nie pozwala mu również zostać u mnie na noc. Co mogę w takiej sytuacji zrobić?

Masz inne pytanie do prawnika?

20.7.2015

Zespółe-prawnik.pl

Zespół
e-prawnik.pl

Odpowiedź prawnika: Ustalenie kontaktów ojca z synem.

Sporządzoną dla Pana opinię prawną przygotowaliśmy na podstawie przepisów ustawy z 25 lutego 1964 r - Kodeks Rodzinny i Opiekuńczy (Dz. U.64.9.59 z poźn. zm. dalej: KRO) oraz ustawy z dnia 17 listopada 1964 roku Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. 2014. 101). Wzięliśmy pod uwagę również stan orzecznictwa polskich sądów powszechnych oraz wskazania doktryny.

Zacząć należy od uwagi, że opieka i szeroko rozumiana piecza nad dzieckiem wynika z władzy rodzicielskiej, stąd kluczowe jest ustalenie czy ta ojcu dziecka przysługuje. Władza rodzicielska wynika co do zasady z faktu bycia rodzicem, nie zaś małżonkiem matki. Samo zagadnienie tej władzy jest niezwykle szerokie, stąd w dalszej części opinii skupimy się na niektórych jej aspektach, istotnych w danym stanie faktycznym. Ogólnie władze rodzicielską statuuje art. 93 KRO:

Porady prawne

Art.93. 

§1.Władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom. 
§2. Jeżeli wymaga tego dobro dziecka, sąd w wyroku ustalającym pochodzenie dziecka może orzec o zawieszeniu, ograniczeniu lub pozbawieniu władzy rodzicielskiej jednego lub obojga rodziców. Przepisy art. 107 i art. 109-111 stosuje się odpowiednio.

Istotnym jest by pamiętać o tym, że władza rodzicielska ma służyć przede wszystkim dobru dziecka, interes rodziców uwzględniając w dalszej kolejności. Potwierdza to orzecznictwo sądów powszechnych: „Rozstrzygnięcia dotyczące pieczy nad małoletnimi dziećmi mają przede wszystkim służyć ich dobru. Jednak mimo tego, iż dobro dziecka stanowi nadrzędne wskazanie, nie można przy stosowaniu przepisów o władzy rodzicielskiej wykluczyć interesu rodziców. Wychodząc od ustawowej zasady sformułowanej w art. 93§ 1 KRO, głoszącej, że władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom należy stwierdzić, że żadne z rodziców nie może uzurpować sobie przy wykonywaniu tej władzy pozycji szczególnie uprzywilejowanej (…). Przy braku porozumienia miedzy małżonkami, sposób sprawowania pieczy nad wspólnymi dziećmi ustalony przez Sąd, nie naruszając interesu dzieci, stawia oboje małżonków na równej płaszczyźnie w możliwości wykonywania ich praw rodzicielskich.”1

Sposób wykonywania władzy rodzicielskiej wyrażają następujące przepisy KRO:

Art. 95. § 1. Władza rodzicielska obejmuje w szczególności obowiązek i prawo rodziców do wykonywania pieczy nad osobą i majątkiem dziecka oraz do wychowania dziecka, z poszanowaniem jego godności i praw. 

§ 3. Władza rodzicielska powinna być wykonywana tak, jak tego wymaga dobro dziecka i interes społeczny. 
§ 4. Rodzice przed powzięciem decyzji w ważniejszych sprawach dotyczących osoby lub majątku dziecka powinni je wysłuchać, jeżeli rozwój umysłowy, stan zdrowia i stopień dojrzałości dziecka na to pozwala, oraz uwzględnić w miarę możliwości jego rozsądne życzenia.
Art. 97. § 1. Jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom, każde z nich jest obowiązane i uprawnione do jej wykonywania. 
§ 2. Jednakże o istotnych sprawach dziecka rodzice rozstrzygają wspólnie; w braku porozumienia między nimi rozstrzyga sąd opiekuńczy. Zasada wspólnego decydowania o istotnych sprawach dziecka dotyczy także rodziców żyjących w rozłączeniu, jednak w takiej sytuacji art. 97 KRO znajdzie zastosowanie łącznie z art. 107 KRO. Zgodnie z treścią cytowanego przepisu, w braku porozumienia między rodzicami, o istotnych sprawach dziecka rozstrzyga Sąd Opiekuńczy, co dotyczy zarówno rodziców żyjących wspólnie, jak i rodziców rozłączonych, względem których zastosowanie znajdzie poniższy przepis: Art.107. 
§1.Jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom żyjącym w rozłączeniu, sąd opiekuńczy może ze względu na dobro dziecka określić sposób jej wykonywania. 
§2.Sąd może powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, ograniczając władzę rodzicielską drugiego do określonych obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka. Sąd może pozostawić władzę rodzicielską obojgu rodzicom, jeżeli przedstawili zgodne z dobrem dziecka porozumienie o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem, i jest zasadne oczekiwanie, że będą współdziałać w sprawach dziecka. Rodzeństwo powinno wychowywać się wspólnie, chyba że dobro dziecka wymaga innego rozstrzygnięcia. Należy zauważyć, że władza rodzicielska przysługuje co do zasady obojgu rodzicom. Jest to potwierdzenie równości rodziców i zaprzeczenie jakimkolwiek próbom samodzielnego, jednoosobowego jej sprawowania. Powyższy artykuł dotyczy, specyficznej sytuacji, bowiem sposobu wykonywania władzy rodzicielskiej, przysługującej obojgu rodzicom żyjącym w rozłączeniu. Pojęcie rodziców żyjących w rozłączeniu jest szerokie, obejmuje zarówno rodziców nierozwiedzionych, rozwiedzionych, w separacji lub rodziców, których małżeństwo zostało unieważnione lub wyrokiem sądu ustalono, że związek małżeński nie istnieje, a także tych, którzy małżeństwa nie zawarli. Zgodnie z art. 107 § 2 KRO sąd opiekuńczy może powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, ograniczając władzę rodzicielską drugiego do określonych obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka. Ograniczając władzę rodzicielską, sąd powinien określić, do jakich obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka ogranicza władzę rodzicielską drugiego rodzica. Częstokroć Sąd używa jednak bardziej ogólnych pojęć, jak „istotne sprawy dziecka”.

Znaczenie powyższego przepisu rozwija doktryna prawnicza twierdząc: „Na podstawie komentowanego przepisu, sąd ograniczając władzę rodzicielską powinien określić w sposób konkretny, do jakich obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka ogranicza władzę rodzicielską drugiego rodzica. Orzeczenie sądu musi być poprzedzone szczegółowym ustaleniem wszystkich okoliczności dotyczących aktualnej sytuacji życiowej dziecka stron oraz związanego z tym wzajemnego stosunku rodziców. Odnosić się to powinno przede wszystkim do pieczy nad osobą dziecka oraz jego wychowaniem, co stanowi główny przedmiot władzy rodzicielskiej (...) Treść obowiązków i uprawnień rodzica, któremu nie powierzono wykonywania władzy rodzicielskiej, może np. obejmować prawo decydowania w kwestiach dotyczących zmiany miejsca pobytu dzieci, organizacji wypoczynku, wczasów, leczenia, wyboru szkoły, nauki pozaszkolnej, zasad wychowania, kierunku i zakresu wykształcenia, wyboru zawodu itd. W zależności od konkretnej sytuacji możliwe jest określenie czasu i miejsca widywania się z dziećmi. Można też zastrzec, że zgoda drugiego z rodziców jest konieczna, tak jak w wypadku opieki (art. 156 k.r.o.), we wszystkich ważniejszych sprawach, które dotyczą osoby małoletnich dzieci.2

Z opisu sytuacji faktycznej nie wynika aby władza rodzicielska została ograniczona – tak więc Pan jak i matka dziecka macie aktualnie pełnię władzy rodzicielskiej.

Kwestią odrębną jest z kolei zagadnienie kontaktów z dzieckiem.

Zgodnie z KRO:

Art. 113. [Prawo i obowiązek utrzymywania kontaktów] 
§ 1.Niezależnie od władzy rodzicielskiej rodzice oraz ich dziecko mają prawo i obowiązek utrzymywania ze sobą kontaktów.
§ 2.Kontakty z dzieckiem obejmują w szczególności przebywanie z dzieckiem (odwiedziny, spotkania, zabieranie dziecka poza miejsce jego stałego pobytu) i bezpośrednie porozumiewanie się, utrzymywanie korespondencji, korzystanie z innych środków porozumiewania się na odległość, w tym ze środków komunikacji elektronicznej.

Bezpośrednie i osobiste kontakty rodziców z dzieckiem uznawane są w doktrynie prawa jako istotne dla prawidłowego rozwoju dziecka, utrzymania więzi między krewnymi a także eliminacji ujemnych następstw odseparowania dziecka od jednego z rodziców, w przypadku gdy żyją oni w rozłączeniu.

Jak uznał ustawodawca, kontakty z dzieckiem są nie tylko prawem ale i obowiązkiem rodzica i obejmują spotkania osobiste, ale także inne bezpośrednie formy porozumiewania się takie jak telefon, skype, etc

Na kontakty składają się więc:

- pobyt z dzieckiem (odwiedziny, spotkania, zabieranie dziecka poza miejsce pobytu), 

- bezpośrednie porozumiewanie się,  - utrzymywanie korespondencji,  - korzystanie z innych środków porozumiewania się na odległość. 

Kontakty z dzieckiem w pierwszej kolejności powinny być ustalone między uprawnionymi. Rodzice powinni więc między sobą, zgodnie i dobrowolnie ustalić tak ich częstotliwość jak i sposób ich realizacji. W przypadku braku porozumienia między rodzicami, jedyną drogą ustalenia kontaktów jest postępowanie sądowe.

Art. 113[1]. 

§ 1. Jeżeli dziecko przebywa stale u jednego z rodziców, sposób utrzymywania kontaktów z dzieckiem przez drugiego z nich rodzice określają wspólnie, kierując się dobrem dziecka i biorąc pod uwagę jego rozsądne życzenia; w braku porozumienia rozstrzyga sąd opiekuńczy
§ 2. Przepisy § 1 stosuje się odpowiednio, jeżeli dziecko nie przebywa u żadnego z rodziców, a pieczę nad nim sprawuje opiekun lub gdy zostało umieszczone w pieczy zastępczej. Takie uregulowanie kontaktów nie jest jednak ostateczne – prawo przyznaje możliwość zmiany orzeczenia sądowego, ustalającego kontakt z dzieckiem: Art. 113[5]. [Zmiana rozstrzygnięcia o kontaktach z dzieckiem] Sąd opiekuńczy może zmienić rozstrzygnięcie w sprawie kontaktów, jeżeli wymaga tego dobro dziecka. Jak wynika z powyższego, sąd opiekuńczy może zmienić orzeczenie w sprawie kontaktów, jeśli wymaga tego dobro dziecka. W razie złożenia ewentualnego wniosku do sądu o zmianę kontaktów z dzieckiem, sąd będzie więc badał, czy możliwość zabierania przez Pana dziecka na cały co drugi weekend miesiąca a także na jeden tydzień ferii zimowych, jeden miesiąc wakacji letnich oraz, przykładowo, każdy drugi dzień Świąt Wielkanocnych czy Bożego Narodzenia, będzie zgodne z dobrem dziecka. Sąd nie będzie więc w tej sytuacji kierował się Pana interesem, ale wyłącznie dobrem dziecka – jeśli uzna, że dla syna dobre i rozwojowe będzie, aby spędzał z Panem więcej czasu, powinien zmienić orzeczenie sądowe w tym zakresie. Nie jest wykluczone, iż w toku postępowania zostaniecie Państwo skierowani do Rodzinnego Ośrodka Diagnostyczno Konsultacyjnego w celu sporządzenia opinii przez biegłego psychologa, oceniającej, czy Pana wniosek jest zasadny i będzie zgodny z dobrem dziecka. Podsumowując tę część opinii, aby dokonać zmiany istniejącego sposobu kontaktowania się z synem konieczne będzie złożenie w sądzie wniosku o zmianę orzeczenia, które aktualnie reguluje Pana kontakty z synem. We wniosku powinien Pan uzasadnić, że wydłużone kontakty z dzieckiem, możliwość zabierania syna na cały weekend, będzie zgodne z jego dobrem. W toku postępowania sąd powinien jednak zasięgnąć opinii biegłego psychologa.
Porady prawne
Tagi: 

Potrzebujesz porady prawnej?

Konsekwencje uznania dziecka, czyli obowiązek alimentacyjny - opinia prawna

Konsekwencje uznania dziecka, czyli obowiązek alimentacyjny - opinia prawna

Stan faktyczny Za kilka miesięcy urodzę dziecko. Ojciec dziecka nie jest moim mężem. Był moim narzeczonym, jednak rozstaliśmy się, właściwie nie utrzymujemy ze sobą żadnych kontaktów. Mój były partner oficjalnie jest bezrobotny, pracuje, jak to się mówi "na czarno" i pomimo kilku szans (...)

Dowody własności w trakcie sądowego działu spadku - opinia prawna

Dowody własności w trakcie sądowego działu spadku - opinia prawna

Stan faktyczny Razem z bratem po przeprowadzonej sprawie sądowej nabyliśmy spadek po zmarłym 15 lat temu ojcu. W skład spadku wchodzi gospodarstwo rolne składające się z 2 działek. Na  jednej z działek (mniejszej) należących do ojca, 30 lat temu wspólnie ze współmałżonkiem (...)

Obowiązek podatkowy po dziale spadku - opinia prawna

Obowiązek podatkowy po dziale spadku - opinia prawna

Stan faktyczny Na podstawie postanowienia Sądu podział spadku po Ojcu dał mi prawo do 1/3 spadku, matce także 1/3, zaś wnukom po nieżyjącym bracie po 1/6. Jako spadek należy rozumieć mieszkanie (własnościowe spółdzielcze). W mieszkaniu tym mieszkam wraz z matką ponad 40 lat, mieszkanie (...)

Rozwód w Polsce czy za granicą - opinia prawna

Rozwód w Polsce czy za granicą - opinia prawna

  Stan faktyczny Jestem obywatelką Polski, od 3 lat w związku małżeńskim z obywatelem Francji, tam też mieszkam. Nasz syn ma podwójne obywatelstwo oraz 2 paszporty. Jestem ofiarą przemocy domowej, alkoholizmu małżonka, ciągłych gróźb dotyczących odebrania mi (...)

Mam postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku, co dalej – opinia prawna

Mam postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku, co dalej – opinia prawna

Stan faktyczny Na podstawie postanowienia Sądu podział spadku po Ojcu dał mi prawo do 1/3 spadku, matce także 1/3, zaś wnukom po nieżyjącym bracie po 1/6. Jako spadek należy rozumieć mieszkanie (własnościowe spółdzielcze). W mieszkaniu tym mieszkam wraz z matką ponad 40 lat, mieszkanie (...)

Zapytaj prawnika:

Dodaj załącznikDodaj załącznik

Oświadczenia i zgody RODO:


PORADY PRAWNIKA

Ustalenie widzeń dziecka z ojcem

Ustalenie widzeń dziecka z ojcem

Mój syn ma obecnie 9 miesięcy, tuż przed jego narodzinami mój ówczesny mąż oświadczył mi, że nie będziemy go razem wychowywać, gdyż nie ma w jego życiu w tej chwili miejsca na dziecko i rodzinę. (...)

Zobowiązanie ojca do kontaktów z dziećmi

Zobowiązanie ojca do kontaktów z dziećmi

W styczniu br sąd orzekł rozwód bez orzekania o winie, pod moją opieką pozostała dwójka małoletnich dzieci. W pozwie nie występowałam z wnioskiem o ustalenie kontaktów dzieci z ojcem, poniewaz (...)

Rozwód i podział majątku wspólnego

Rozwód i podział majątku wspólnego

Jesteśmy małżeństwem od dwudziestu paru lat. Mąż zdradził mnie po raz pierwszy kilkanaście lat temu. Mąż zakochał się, jak twierdził, i chciał układać sobie życie na nowo z żoną naszego (...)

Wystąpienie do sądu z wnioskiem o ustalenie kontaktów z dzieckiem

Wystąpienie do sądu z wnioskiem o ustalenie kontaktów z dzieckiem

Moja była małżonka utrudnia, wręcz uniemożliwia mi kontakty z naszym synem. Czy mogę wystąpić na drogę sądową, czy ten ustalił zakres kontaktów? Podstawą roszczenia o ustalenie prawa i sposobu (...)

Orzeczenie o władzy rodziców w wyroku rozwodowym

Orzeczenie o władzy rodziców w wyroku rozwodowym

Jestem w trakcie sprawy rozwodowej. W pozwie o rozwód bez orzekania o winie powódka wnosi o powierzenie wykonywania władzy rodzicielskiej nad 20-miesięcznym dzieckiem obojgu rodzicom, ustalając, że (...)

Kontakty z dzieckiem a praca za granicą

Kontakty z dzieckiem a praca za granicą

Jestem po rozwodzie 2 lata i mam ustalone szerokie kontakty z synem. Oczywiście realizuje je w 100%, a nawet często staram się je rozszerzać, choć opór matki nie zawsze na to pozwala. W przyszłym (...)

Ustalenie ojcostwa i alimenty dziecka poczętego

Ustalenie ojcostwa i alimenty dziecka poczętego

Jestem w piątym miesiącu ciąży. Ojcem dziecka jest obywatel Ukrainy, którego poznałam w mojej miejscowości (podjął prace na budowie). W sierpniu został deportowany z Polski za nielegalny pobyt (...)

Władza rodzicielska rodzica nad dzieckiem

Władza rodzicielska rodzica nad dzieckiem

Polka i Malijczyk mają dziecko urodzone w Polsce i tu uznane. Rodzice nie są małżeństwem. W dniu uznania dziecka ojciec wyjechał do Francji, gdzie jest studentem jednak nie posiada tamtejszej karty (...)

Kontakty dziecka z babcią

Kontakty dziecka z babcią

Żona utrudnia kontakty 3,5 letniego dziecka z rodziną ojca, w tym z babcią. Ojciec ma sądownie ustalone kontakty. Do jakiego sądu się zwrócić w sprawie kontaktów z dzieckiem? Czy może to być (...)

Rozwód a dobro małoletnich dzieci

Rozwód a dobro małoletnich dzieci

Czy opinia wydana przez Rodzinny Ośrodek Diagnostyczno-Konsultacyjny jest wyrocznią jeśli chodzi o uzyskanie rozwodu? Jestem ojcem 14-letniego syna. Po 20 latach nieudanego związku małżeńskiego (...)

Widywanie dziecka

Widywanie dziecka

Jestem 3 lata po slubie, mam 3 letniego synka. Chce sie rozstac z moja zona, lecz nie chce utracic kontaktu z synem. Wiem jak dlugo ciagna sie sprawy rozwodowe. Zona powiedziala ze nie ma problemu mozemy (...)

Ograniczenie władzy rodzicielskiej a widywanie

Ograniczenie władzy rodzicielskiej a widywanie

Jestem po rozwodzie. Mam ograniczone prawa rodzicielskie co do miejsca zamieszkania syna, szkoły i wyboru leczenia. Syn ma 4 lata, został przy byłej żonie, która sukcesywnie utrudnia mój kontakt (...)

Prawa ojczyma

Prawa ojczyma

Mam syna (16 lat) z pierwszego związku (nie miałam ślubu cywilnego, tylko kościelny), którego wychowuję wspólnie z moim drugim mężem. Biologiczny ojciec nie kontaktuje się z synem i od 9 lat (...)

Prawa do małoletniego dziecka

Prawa do małoletniego dziecka

Żona bez uprzedzenia mnie sprzedała nasze mieszkanie i uciekła z naszym synem wieku 2 lat poza granicę kraju. Zostawiając mnie bez dachu nad głową. Od tego czasu nie mam z moim synem żadnego kontaktu. (...)

Powierzenie opieki nad dzieckiem pozamałżeńskim

Powierzenie opieki nad dzieckiem pozamałżeńskim

Jestem matką 3-letniego synka. Ojciec synka nie jest moim mężem. Rozstałam sie z nim rok temu ze względu na dobro dziecka i moje, z powodu nadużywania alkoholu i narkotyków przez ojca dziecka. Dochodziło (...)

FORUM PRAWNE

KONTAKTY Z DZIECKIEM

KONTAKTY Z DZIECKIEM MĄŻ Z KTÓRYM OBECNIE NIE MIESZKAM WNIÓSŁ SPRAWĘ DO SĄDU O UMOŻLIWIENIE KONTAKTÓ-W Z DZIECKIEM. NIE MIAŁ TAKIEGO POWODU PON-IEWAŻZ DZIECKIEM WIDUJE SIĘ CODZIENNIE W MIEJSCU (...)

widzenia z dzieckiem

widzenia z dzieckiem Chciałabym się dowiedzieć czy jako matka dziecka, to ja mogę złożyć wniosek o ustalenie liczby widzeń z dzieckiem? Ojciec dziecka jest osobą nahalną i bardzo bardzo niepunktualną(do (...)

Badania w RODK

Badania w RODK Czy ktoś wie jak wyglądają badania w Rodzinnym Osrodku Diagnostyczno-Konsultacyjnym ? Wiem, jestem juz po. Nie sądziłam, że będą tak wyglądały. Trwały prawie pięć godzin! Każdy (...)

Ograniczenie władzy rodzicielskiej

Ograniczenie władzy rodzicielskiej Ojciec mojego dziecka nigdy nie był moim mężem i nie mieszkał ze mną od chwili urodzenia się naszej córki. Wcześniej kilka miesięcy mieszkaliśmy razem, ale (...)

Ograniczenie praw rodzicielskich

Ograniczenie praw rodzicielskich W zeszłym miesiącu zakończyła sę sprawa rozwodowa. Sąd orzekł rozwód wyłącznie z mojej winy i ograniczył prawa rodzicielskie. Była żona oraz jej świadkowie (...)

ZAPRZECZENIE OJCOSTWA!!!

ZAPRZECZENIE OJCOSTWA!!! Jak zaprzeczyć ojcostwu po upływie ustawowym okresie 6 miesięcy?Proszę o pomoc. (sylwek) ...powiem szczerze.... - mozna dobrym argumentem.... - prosze mi w skrocie opisac swoja (...)

Kiedy można żądać alimentów od dziadków?

Kiedy można żądać alimentów od dziadków? Były mąż nie płaci alimentów. Komornik stwierdził, ze dług jest nieściagalny (nie pracuje, złożył oświadczenie, że nic nie ma). Prawda (...)

Pozbawienie praw rodzicielskich.

Pozbawienie praw rodzicielskich. Proszę o pomoc. Jestem zupełnie zielona jeśli chodzi o prawo i nie wiem jak się za to zabrać. Problem polega na tym, że chcę by pozbawiono praw rodzicielskich ojca (...)

alimenty na ojca

alimenty na ojca Czy sad moze zaakceptowac wniosek o przyznanie mu alimentow placone przez syna ktory nie mieszka i nie pracuje w Polsce nie ma zadnych dochodow w Polsce, a z ojcem nie utrzymuje zadnych (...)

Pozbawienie praw rodzicielskich ojca pomóżcie

Pozbawienie praw rodzicielskich ojca pomóżcie Czy jest możliwość pozbawienia ojca praw rodzicielskich i żeby także płacił alimenty. Proponował mi bym usuęła ciążę i wogóle nie interesował (...)

prawa ojca a obowiazki ojca po rozwodzie

prawa ojca a obowiazki ojca po rozwodzie bardzo duzo mowi sie o prawach ojca (glownie przez samych ojcow), natomiast nigdzie nie wspomina sie o obowiazkach ojcowskich po rozwodzie, dlaczego ojcowie sami (...)

Porady prawne