Nierówny podział majątku dorobkowego

Pytanie:

Po rozwodzie następuje podział majątku. Jedno z małżonków osiągało dużo wyższe dochody (8 do 10 razy wyższe) i jest zdania, że z majątku dorobkowego należy mu się więcej. Tym bardziej, że druga strona w okresie trwania związku nie liczyła się zbytnio z wydatkami (oględnie mówiąc), co było jedną z przyczyn rozpadu małżeństwa. Dzieci są dawno dorosłe, strony od 10 lat prowadzą oddzielne gospodarstwa domowe lecz rozwód orzeczony został dopiero przed rokiem. Jakie przesłanki powinny być spełnione, żeby sąd orzekł o nierównym podziale majątku?

Masz inne pytanie do prawnika?

ODPOWIEDŹ PRAWNIKA

Regulacje dotyczące podziału majątku znajdują się w art. 43 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (kro). Paragraf 1. powyższego artykułu statuuje domniemanie równego udziału małżonków w majątku wspólnym. Natomiast paragraf 2. tego artykułu stanowi uprawnienie małżonka do żądania ustalenia udziałów w majątku wspólnym z uwzględnieniem stopnia, w którym każdy z nich przyczynił się do powstania tego majątku. Ustawodawca ograniczył możliwość skorzystania z tego przepisu do tzw. „ważnych powodów". Ustawa nie definiuje tego pojęcia. Jego rozumienie kształtują natomiast doktryna i orzecznictwo. Jak stwierdził Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 5 października 1974 r. (III CRN 190/74): „Przy ocenie istnienia <ważnych powodów> w rozumieniu art. 43 kro należy mieć na uwadze całokształt postępowania małżonków w czasie trwania wspólności majątkowej w zakresie wykonywania ciążących na nich obowiązków względem rodziny, którą przez swój związek założyli." Zatem stwierdzenie to należy oceniać przez pryzmat zasad współżycia społecznego, które „przemawiają za nieprzyznaniem jednemu z małżonków korzyści z majątku wspólnego w takim zakresie, w jakim nie przyczynił się on do powstania tego majątku" (Sychowicz Marek, Ciepła Helena, Kalus Stanisława, Czech Bronisław, Domińczyk Tadeusz, Piasecki Kazimierz (red.) - Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Komentarz. Warszawa 2006 Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis (wydanie III) ss. 960). Niezwykle pomocny w tym względzie będzie również wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 listopada 1973 r. (III CRN 227/73), który stanowi: „Artykuł 43 § 2 kro może mieć zastosowanie nie w każdym wypadku faktycznej nierówności przyczynienia się każdego z małżonków do powstania majątku wspólnego, lecz tylko w tych wypadkach, gdy małżonek, przeciwko któremu skierowane jest żądanie ustalenia nierównego udziału, w sposób rażący lub uporczywy nie przyczynia się do powstania dorobku stosownie do posiadanych sił i możliwości zarobkowych.

" Ponadto ważnym powodem ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym może być długotrwała separacja faktyczna małżonków, zwłaszcza przez nich uzgodniona lub akceptowana, podczas której każde z nich gospodarowało samodzielnie i dorobiło się niejako „na własny rachunek". (por. Stecki Leopold - Ustanie ustawowej wspólności małżeńskiej majątkowej).

 

Natomiast o istnieniu ważnych powodów nie przesądza m.in.: wina rozkładu pożycia małżeńskiego, okoliczność, że jedno z małżonków nie przyczyniło się do powstania majątku wspólnego z powodów niezawinionych, niezależnych od niego albo z innych usprawiedliwionych względów, np. gdy z powodu choroby lub bezrobocia nie miało możliwości uzyskania zatrudnienia albo gdy pobierało naukę w celu osiągnięcia kwalifikacji zawodowych (por. Sychowicz Marek - op.cit.).

Pamiętać również należy, że zgodnie z art. 43 § 3 kro przy ocenie, w jakim stopniu każde z małżonków przyczyniło się do powstania majątku wspólnego, uwzględnia się także nakład osobistej pracy przy wychowaniu dzieci i we wspólnym gospodarstwie domowym, a więc nie tylko działania bezpośrednio prowadzące do powiększenia majątku, ale całokształt starań o rodzinę i zaspokojenie jej potrzeb. O stopniu tego przyczynienia nie decyduje wyłącznie wysokość zarobków lub innych dochodów osiąganych przez małżonków. Natomiast dla określenia stopnia przyczynienia się do powiększenia majątku będzie miało znaczenie racjonalne gospodarowanie tym majątkiem lub jego lekkomyślnie trwonienie.

Potrzebujesz porady prawnej?

KOMENTARZE (0)

Nie dodano jeszcze żadnego komentarza. Bądź pierwszy!!


Dodaj komentarz

DODAJ KOMENTARZ

ZOBACZ TAKŻE:

NA SKÓTY