Emerytura

Wcześniejsza emerytura osoby urodzonej przed 1949 r. - opinia prawna

Stan faktyczny

Jestem urodzony 11 kwietnia 1947 r. Zatrudniony od 16 sierpnia 1966 r. do 15 marca 1975 r. jako nauczyciel. Zatrudnienie ustało w wyniku przejścia na rentę. Na okres od 16 marca 1975 do 31 lipca 1979 przypadają trzy lata pobytu na rencie oraz jeden rok pracy. Po utracie grupy inwalidzkiej od 1 sierpnia 1979 r. moje zatrudnienie trwa bez przerwy w tym od 2 listopada 1984 r. jako dyspozytor w Miejskim Zakładzie Komunikacji w Słupsku. Ze względu na przykrą atmosferę w miejscu pracy chciałbym skorzystać z wcześniejszego przejścia na emeryturę. Czy jest taka możliwość?  

Opinia prawna 

Niniejsza opinia prawna została sporządzona na podstawie ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity: Dz. U. 2004 r., Nr 39, poz. 353 ze zmianami).         

Dla udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy może Pan przejść na wcześniejszą emeryturę należy odwołać się do przepisów ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, konkretnie do przepisów jej rozdziału 2 pt.: „Emerytura dla ubezpieczonych urodzonych przed dniem 1 stycznia 1949 r.”. Zgodnie z art. 27 tej ustawy: „Ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 r. przysługuje emerytura, jeżeli spełnili łącznie następujące warunki:

  • osiągnęli wiek emerytalny wynoszący co najmniej 60 lat dla kobiet i co najmniej 65 lat dla mężczyzn,

  • mają okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn”.

Nie jest to jedyna możliwość, gdyż zgodnie z art. 28 tej ustawy ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 r., którzy nie osiągnęli okresu składkowego i nieskładkowego, o którym mowa w art. 27 pkt. 2, przysługuje emerytura, jeżeli spełnili łącznie następujące warunki:

  • osiągnęli wiek emerytalny wynoszący co najmniej 60 lat dla kobiet i co najmniej 65 lat dla mężczyzn,

  • mają okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 15 lat dla kobiet i co najmniej 20 lat dla mężczyzn”.           

Powyższe przepisy umożliwiają przejście na emeryturę mężczyźnie dopiero po ukończeniu 65 roku życia.

W Pana przypadku będzie to dopiero w 2012 roku. Dlatego też podstawą przejścia na emeryturę w Pana przypadku może być inny przepis. I tak kolejny przepis art. 29 stanowi, iż ubezpieczony mężczyzna urodzony przed dniem 1 stycznia 1949 r., który nie osiągnął wieku emerytalnego określonego w art. 27 pkt. 1, może przejść na emeryturę po osiągnięciu wieku 60 lat, jeżeli ma co najmniej 25-letni okres składkowy i nieskładkowy oraz został uznany za całkowicie niezdolnego do pracy.

Jak wynika z powyższego przepisu, może Pan przejść na wcześniejszą emeryturę po ukończeniu 60 roku życia. Wiek jest pierwszym z niezbędnych warunków. Kolejny warunek, to odpowiednia ilość okresów składkowych i nieskładkowych.

Jakie okresy są okresami składkowymi, określa przepis artykułu 6 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Don okresów składkowych w Pana przypadku należy zaliczyć okresy ubezpieczenia, jak również przypadające przed dniem 15 listopada 1991 r. okresy, za które została opłacona składka na ubezpieczenie społeczne albo za które nie było obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne zatrudnienia po ukończeniu 15 lat życia, między innymi, na obszarze Państwa Polskiego - w wymiarze nie niższym niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy, jeżeli w tych okresach pracownik pobierał wynagrodzenie lub zasiłki z ubezpieczenia społecznego: chorobowy, macierzyński lub opiekuńczy albo rentę chorobową.

Okresami składkowymi są także okresy czasowego pozostawania bez pracy na obszarze Państwa Polskiego z powodu niemożności jej otrzymania lub niemożności podjęcia szkolenia zawodowego, w tym okresy pobierania zasiłków z funduszu aktywizacji zawodowej, zasiłków dla bezrobotnych oraz zasiłków szkoleniowych wypłaconych z Funduszu Pracy.

Wyszczególnienie wszystkich okresów składkowych zawiera artykuł Twoje okresy składkowe

Innymi słowy okresy zatrudnienia - także w zawodzie nauczyciela - są w Pana przypadku okresami składkowymi, które zlicza się do wymaganego okresu 25 lat. Te 25 lat można uzupełnić - co jasno wynika z treści przepisów, okresami nieskładkowymi, które wskazuje artykuł 7 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

Z treści tego przepisu wynika natomiast, iż okres pobierania przez Pana renty chorobowej po ustaniu zatrudnienia
w wymiarze czasu pracy nie niższym niż połowa obowiązującego w danym zawodzie lub po ustaniu obowiązku ubezpieczenia społecznego z innego tytułu jest okresem nieskładkowym, który może Pan wliczyć do okresu uprawniającego do przejścia na wcześniejsza emeryturę.

Wyszczególnienie wszystkich okresów nieskładkowych zawiera artykuł Twoje okresy nieskładkowe

Oczywiście warunkiem przejścia na wcześniejsza emeryturę i tak pozostaje ukończenie w tym wypadku przez Pana 60 roku życia, co nastąpi 11 kwietnia 2007 roku. Oprócz wykazania powyższych okoliczności zacytowany przepis dotyczący wcześniejszej emerytury wymaga także, aby wobec Pana została orzeczona całkowita niezdolność do pracy 

Inną możliwością przejścia na wcześniejszą emeryturę daje przepis artykułu 32, jednak w tym wypadku osoby urodzone przed 1 stycznia 1949 roku - ubezpieczeni - którzy są pracownikami, muszą wykazać się zatrudnieniem w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.

Dla celów ustalenia powyższych uprawnień, za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia w podmiotach, w których obowiązują wykazy stanowisk ustalone na podstawie przepisów dotychczasowych. Zgodnie z regulacją ustawową dla celów ustalenia tych uprawnień, za pracowników zatrudnionych w szczególnym charakterze uważa się - między innymi - nauczycieli, wychowawców lub innych pracowników pedagogicznych wykonujących pracę nauczycielską wymienioną w art. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela, czyli między innymi Pana, skoro pracował Pan jako nauczyciel.  

Podsumowując powyższe należy stwierdzić, iż obecnie nie ma Pan możliwości przejścia na wcześniejszą emeryturę, gdyż obecnie nie ma Pan orzeczonej całkowitej niezdolności do pracy, ani też nie pracuje Pan w zawodzie nauczyciela, co jako praca w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze uprawniałoby Pana do skorzystania z uprawnienia przejścia na wcześniejszą emeryturę. 

Obserwuj nas na:

Potrzebujesz porady prawnej?

KOMENTARZE (0)

Nie dodano jeszcze żadnego komentarza. Bądź pierwszy!!


Dodaj komentarz

DODAJ KOMENTARZ

ZOBACZ TAKŻE:

  • 16.9.2004

    Emerytura dla ubezpieczonych urodzonych przed dniem 1 stycznia 1949 r.

    Reforma systemu ubezpieczeń społecznych, która weszła w życie od 1 stycznia 1999 r. zmieniła zasady nabywania praw do świadczeń emerytalnych oraz sposób ustalania ich wysokości. Nowy system przewiduje (...)

  • 21.2.2008

    Wcześniejsze emerytury dla 55-letnich kobiet

    Kobiety urodzone po dniu 31 stycznia 1948 roku, które nie osiągnęły ustawowego wieku emerytalnego mogą przejść na wcześniejszą emeryturę po osiągnięciu 55 lat, jeżeli posiadają co najmniej (...)

  • 9.12.2004

    Emerytura nauczyciela

    Nauczyciele oraz członkowie ich rodzin mają prawo do zaopatrzenia emerytalnego z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych z uwagi na fakt, iż są pracownikami podlegającymi powszechnemu systemowi ubezpieczeń (...)

  • 19.2.2012

    Prawo do emerytury górniczej

    Obowiązująca od 1 stycznia br. ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz ustawy – Karta Nauczyciela umożliwiła górnikom (...)

  • 8.11.2004

    Emerytura dla niektórych urodzonych po 31 grudnia 1948 r. a przed 1 stycznia 1969 r.

    Osoby urodzone po 31 grudnia 1948 r. a przed 1 stycznia 1969 r. zachowują uprawnienia do tzw. wcześniejszej emerytury, tj. przed osiągnięciem powszechnie obowiązującego wieku emerytalnego. Osoby (...)